241/6411. 
Vervalsching. 
Tapanoeli. 
42 STYRACACEAE. 
totdat de hars zacht is geworden en zich tot één massa heeft ver- 
eenigd: alsdan wordt het doek van boven toegeslagen. Verontrei- 
nigde soorten kunnen niet op dezelfde wijze worden behandeld, 
omdat men dan geen homogene massa zou verkrijgen: deze worden 
verwarmd in kokend water. Onder voortdurend roeren wordt van 
elk der te vermengen kwaliteiten een kleine hoeveelheid gestort 
in een groote pan, een oogenblik ín het heete water gelaten, 
met een mandje uitgeschept en dan in gevoerde kisten of blik- 
ken uitgestort en aangestampt. 
De beste kwaliteit gemengde palembang-benzoë is volgens Vis- 
ker licht van kleur, aan de kanten doorschijnend en op de breuk 
glanzend: in die grondmassa liggen witte, gele en bruine kor- 
rels. Bij mindere kwaliteiten is de hoofdmassa bruin: witte kor- 
rels komen er in minder mate in voor. De slechtste kwaliteit bevat 
die witte harsdeelen slechts sporadisch, doch daarentegen veel 
schors: dientengevolge brokkelen de stukken gemakkelijk af en 
heeft de breuk weinig glans. Vervalsching komt veel voor. In het 
Pharmaceutisch Weekblad 1915, bl. 1676, schreef Boorsma: De 
benzoë die op Java verhandeld wordt, is vaak van jammerlijk 
slecht allooi. Het gehalte aan schorsfragmenten en ander vuil kan 
een aanzienlijke hoogte bereiken: ik vond van 10 tot 17 ®/, in 
sterken spiritus onoplosbare stoffen, terwijl daarentegen fraaie 
monsters uit Tapanoeli bijna niets onoplosbaars bevatten. In een 
monster uit Pontianak, dat van Palembang herkomstig heette te zijn, 
vond ik een bruine, kleverige, reukelooze stof. Op Java wordt 
somtijds van benzoë door vermengen met de goedkoopere rêmék 
daging (zie onder Shorea leprosula, Mig.) een product gemaakt, 
dat natuurlijk wel mnjangeur bezit, maar toch van geringe waarde 
is. Ménjan wordt daar ook wel geheel nagemaakt: in de laatste 
jaren ziet men op verschillende pasars klompen, welker hoofdmassa 
bestaat uit door middel van damar samengekleefd gruis van plant- 
aardig afval, terwijl op regelmatige afstanden breede plakken 
onvermengde damar voorkomen, die de witte stukken uit de 
benzoë moeten nabootsen. De onechtheid is op het eerste gezicht 
waar te nemen en van benzoëgeur is geen sprake: toch vindt dit 
goedkoope surrogaat gemakkelijk afzet als ménjan (Boorsma). 
De schaarsche berichten omtrent de benzoëwinning in Tapanoeli 
spreken van het afscheiden van witte en roode benzoë in een ver- 
schillend tijdvak van de exploitatie der boomen: deze zouden 
in de eerste drie jaar een blank product leveren en daarna een 
donkerder. Waarschijnlijk is deze voorstelling niet juist, doch zijn 
de witte en de roode benzoë van daar afkomstig van verschillende 
soorten. In Tapanoeli komt n.l. blijkens door den Dienst van het 
Boschwezen ingestelde onderzoekingen behalve Styrax Benzoin, 
Dryand., die daar koemajan mérah, k. batoe of k. doeramai heet, 
nog een tweede Styraxsoort voor (S. sumatrana, J. J. Sm.), die 
koemajan toba of k. poetih wordt genoemd !). 
Volgens het Tijdschr. v. Ind. T. L. & V. kunde dl 49, bl. 610, 
heet de witte soort in de Pakpaklanden kémindjén poeltak, de an- 
1) In Palembang is insgelijks, behalve de daar algemeen gekweekte Styrax 
Benzoin, nog een andere, een derde soort, aangetroffen. 
er EE 
EE 
