VOACANGA — RAUWOLFIA. 75 
De melkachtige bast, vervolgt Rumphius, is vuilgrauw, gescheurd Bast. 
en gebarsten, van binnen wit en broos, bitter van smaak maar 
liefelijk van reuk. Bij het inzamelen wordt eerst de kurklaag afge- 
schraapt en vervolgens de stengel wat beklopt !). De afgeschil- 
de bast gelijkt op witte kaneel; zijn geur behoudt hij ongeveer 
twee jaar, doch de bitterheid verdwijnt spoedig. Door geheel Indië 
wordt hij vervoerd voor de vrouwen, die bundeltjes ervan bij 
de kleeren leggen om daaraan een aangenamen geur te geven. Ins- 
gelijks wordt hij gemengd onder reukwerk en boboré, niet alleen 
vanwege den geur, doch ook om te verkoelen. Hij wordt even- 
eens gedaan in de binnenslijfs te gebruiken medicijnen, om een 
verhitte maag terecht te helpen (Rumph.). 
Klaarblijkelijk heeft het medicinaal gebruik van poelasari zich 
sinds Rumphius’ tijd belangrijk uitgebreid; het ontbreekt in bijna 
geen enkel samengesteld inlandsch geneesmiddel en gaat steeds 
vergezeld van adas (venkel); men spreekt dan ook van „adas- 
poelasari”, alsof het één enkel ingrediënt was. Er bestaat daar- 
om wel aanleiding voor de veronderstelling — aldus Boorsma in 
het Tijdschr. v. Inl. Geneesk. 1906, bl. 43 — dat die combinatie 
bij inwendig gebruik eenvoudig als corrigens voor reuk en smaak 
is aan te merken. Intusschen zijn er sommige samengestelde ge- 
neesmiddelen,- waarin adas en poelasari volgens inlandsche des- 
| kundigen zonder twijfel een werkzame rol spelen. Een van deze is 
| een praeparaat, dat tegen spruw wordt aangewend en over geheel 
4 Java een zekeren roep schijnt te hebben. Het wordt bereid uit 
Es rijpe en onrijpe pisang batoe, waarvan het vruchtvleesch tezamen 
met adas en poelasari onder toevoeging van een weinig water 
wordt fijngewreven; het uitgeperste sap neemt men in (Boorsma). 
De oudere schrijvers zagen meer in dezen bast. Zoo zegt Waitz 
(Practische waarnemingen, bl. 14): Poelasari wordt veel als maag- 
sterkend en ktampstillend middel gebruikt. Ik heb dezen bast in mijn 
praktijk zeer dikwijls aangewend en mij overtuigd, dat hij een uit- 
muntend middel is tegen verzwakking der maag, neiging tot zuur en 
winden, tegen koiiek, maagkramp en tusschenpoozende koorts. Te- 
gen deze laatste ziekte helpt hij alleen zeer weinig, doch betoont 
zich zeer werkzaam als ondersteunend middel van den koortsbast. 
De stengels zelf en ook de bitter en specerijachtig smakende 
bladeren alsmede de bloemen worden volgens verschillende op- 
gaven wel in de plaats van den bast aangewend. 
Voor het onderzoek van den naar cumarine riekenden bast, 
zie Bulletin de l’Inst. Bot. de Buitenzorg No. 21 (1904), bl. 33; 
dat naar de bestanddeelen der bladeren is verricht door Greshoff 
(Plantenstoffen Il, bl. 121). 
In het Museum: Bast. 
nin Ben ber Se 
2471/6619. Rauwolfia amsoniaefolia, DC. 
Volksnamen. Mak:. Parèmpasa — Boeg.: Pamadêng. 
Heester, waarvan de bladeren in afkooksel als laxeermiddel wor- 
IR. zegt, dat de bast zich moeilijk van het hout laat afnemen; in Bull. 
de |’ Inst. Bot. de Buitenzorg No. XXI deelt Boorsma mede, dat, indien 
het kloppen wordt voorafgegaan door indompelen in kokend water, het 
schillen zeer gemakkelijk gaat. 
