2716/7407. 
Cultuur. 
Bladeren. 
256/7407. 
Cultuur. 
144 SOLANACEAE. 
dagen narijpen. De plant leeft en draagt zeer lang. De rijpe vruchten 
worden geschild en in vieren gesneden gestoofd met veel suiker, 
gelijk tèrong blanda (Cyphomandra); de smaak is rinsch en niet 
zoo scherp als van deze en ook missen zij de harde pitten van laatst 
genoemde, doch zij zijn lekkerder als men de zaden verwijdert. 
In het Museum: Vruchten. 
Solanum Lycopersicum, L. (Lycopersicum esculen- 
tum, Mill.). 
Volksnamen. Mal.: Rangam — Soend.: Leuntja komir. 
Verschillende vormen van tomaten werden reeds in Rumphius’ 
tijd vrij veel geteeld op wel bewerkte gronden, geleid langs lage 
latjes; hij beschrijft deze plant (V, bl. 416) als Pomum amoris, 
„schoon in het oog, vuil in den neus, en eenigszins gebruikelijk 
in de keuken”. Volgens Beknopte gegevens omtrent Cultuurge- 
wassen No. 7 wordt het zaad uitgelegd op zaadbedden en als de 
plantjes een hoogte hebben bereikt van 15 cM. worden ze over- 
bracht naar de plantbedden, waar zein rijen worden uitgezet, 0.75 
M. van elkaar. Men moet ze niet te diep planten en niet bescha- 
duwen: hoe meer zon ze krijgen, des te beter. Het best gedijen 
ze op een goed bemesten, drogen, zandigen bodem. Aanaarden 
is noodig, vooral in den drogen tijd. Ook moeten de planten wor- 
geleid en men knijpt de toppen uit zoodra de vruchten gezet zijn. 
Tomaten groeien zoowel in de benedenlanden als in het gebergte, 
in koelere streken het best; veelvuldig worden zij echter aangetast 
door ziekten, die de cultuur daadwerkelijk beletten. In de Soenda- 
landen komen zij in het gebergte verwilderd voor en die leuntja 
leuweung brengt soms overvloedig eetbare vruchten voort van den 
vorm van kleine kersen. 
Rumphius zegt, dat niet alleen de vruchten, doch ook de jonge 
bladeren rauw door de ambonneezen worden gegeten bij bokasan. 
Hasskarl’s Nut No. 199 vermeldt, dat de soendaneezen ze gestoomd 
nuttigen: bij de rijst. Fijngewreven worden de bladeren volgens 
Rumphius als verkoelend middel op het gelaat gesmeerd, indien 
dat door de zon verbrand ís. 
In het Museum: Vruchten. 
Solanum Melongena, L. 
Volksnamen. Aubergine, Eierplant, Egg plant — Mal.: Têrong. 
Tèrong wordt den geheelen archipel door geplant op precies 
dezelfde wijze als Capsicum annuum, L.; het is een struik, onge- 
veer 3 voet hoog, waarvan het zaad wordt uitgelegd op zaadbed- 
den en de plantjes worden uitgezet op den leeftijd van 1 à1!/, 
maand. Verplant moet het Trongum hortense worden, zegt 
Rumphius (V, bl. 238), want als men het laat staan waar hetis 
opgekomen, ontaardt het en brengt slechts kleine vruchten voort. 
Evenals bij lombok moeten de jonge plantjes na het overplanten 
dagelijks worden begoten tot zij zijn begonnen door te groeien 
en het onderhoud is ook verder volkomen zoo, als medegedeeld 
onder Capsicum annuum. Twee eneen halve maand na het over- 
planten kan volgens Sollewijn Gelpke (bl. 132) voor het eerst 
geoogst worden en men kan daarmede gedurende 1'/, maand door- 
