280/9339. 
280/9341. 
280/9358. 
280/9358. 
248 COMPOSITAE. 
er de huid mee wrijft, waar die in aanraking is geweest met ké- 
madoeh, de brandnetelachtige gewassen uit de familie der Urtica- 
ceae. Ook leveren de bladeren een gezochte lalab. 
Matricaria Chamomilla, L. 
Kamille wordt in de omstreken van Tjigedoeg (Preanger Regent- 
schappen) door de bevolking aangeplant als fèh kémbang en ge- 
bruikt om er de gewone (door de bevolking bereide) thee mede 
te vermengen. Dit praeparaat wordt door de inlanders in die berg- 
streken genoten op dezelfde wijze als gewone thee, met de neven- 
bedoeling een als aangenaam aangemerkte transpiratie op te wekken. 
In het Museum: Bloemen. 
Chrysanthemum indicum,L.(Pyrethrum indicum, Cass.). 
Volksnamen. Chrysanth — Mal. : Saroeni. 
Sierplant, veelvuldig in tuinen gekweekt, volgens Rumphius (V, 
bl. 259), die haar beschrijftals Matricaria sinensis, doorde 
chineezen ingevoerd. Medicinale toepassingen ervan waren hem 
niet bekend, ook niet van de chineezen, doch op hun aanraden, zegt 
Rumphius, heb ik de bloemen in water gekookt gebruikt, zoowel 
versch als gedroogd, om de oogen te berooken in de pijnlijke ophtal- 
mia (ontsteking der ooghoeken) en evenzeer in een doek lauw daar- 
op gelegd en bevonden, dat ze de pijn en het steken in de oogen aan- 
merkelijk verlichten, zoodat ik haar de krachten van de kamille zou 
durven toeschrijven in het verzachten van pijnen. 
Artemisia Cina, Berg. 
De moengsi arab van den inlandschen drogerijhandel is het 
wormkruid, de flores cinae, van de europeesche pharmacopeeën, 
m.a.w. de ongeopende bloemhoofdjes van Artemisia Cina, die 
in reusachtige hoeveelheid groeit in het steppengebied van Tur- 
kestan. De afgestroopte hoofdjes komen voornamelijk over Rus- 
land ín den europeeschen handel; de inlandsche verkoopers voor- 
zien zich, hetzij direct hetzij via den chineeschen drogist, uit de 
europeesche apotheken. De bloemen bevatten als werkzaam be- 
standdeel de kristalliseerbare bitterstof santonine, In Europa, waar 
het gebruik van wormkruid op den achtergrond is geraakt, dien- 
de men het kinderen veelal eenvoudig toe in een lepel stroop, 
doch hier te lande, waar men van gecompliceerde geneesmiddelen 
houdt, wordt van moengsi arab in den regel met andere ingre- 
diënten als têmoe lawak, kélëmbak, zoethout, kardemom en note- 
muskaat, een aftreksel bereid en dat als wormdrijvend middel 
ingegeven (Tijdschr. v. Inl. Geneeskundigen 1906, bl. 137). 
In het Museum: Bloemen. 
Artemisia vulgaris, L. (A.lactiflora, Wall, A. lavan- 
dulaefolia, DC). 
Volksnamen. Mal. : Baroe tjina (vulgair), Pohon hia (Batav.) — 
Soend.: Beunghar koetjitjing, Djoekoet lokot mala — Jav.: Soe- 
kêét gandjahan. 
Opgericht kruid, tot 1.50 M. hoogte opschietend, door Rumphius 
(V,‚ bl. 261) beschreven onder den naam Artemisia latifolia. 
| 
Á 
f 
Ä 
\ 
