86 GRAMINEAE. 



Indische Mercuur 1917, bl. 844 bestaan er op Java verscheiden aan 

 europeanen en chineezen toebehoorende branderijen, waar malskoffie 

 wordt gemaakt voor inlandsche consumptie en ter vervalsching van 

 gemalen koffie. Men laat de korrels eerst zwellen in een ketel met 

 water en daarna uitdruipen, om ze vervolgens te roosteren tot de- 

 zelfde bruine kleur als echte koffie. Inlanders, die dit surro- 

 gaat op kleine schaal maken, weeken de korrels een nacht in de 

 rivier. Bij het branden ontstaat een nog onaangenamer lucht dan 

 bij koffie. Na malen wordt de gebrande maïs vermengd met 10% 

 echte koffie en wat cichorei; het eerste geschiedt om koffiegeur, 

 het tweede om aan het afkooksel de vereischte kleur te geven. Op 

 het oog is het mengsel niet te onderscheiden van echte koffie en 

 ook de geur verraadt de maïs niet, daar de weinige lucht die deze 

 van zich zelf bezit wordt gemaskeerd door de koffie. De smaak ver- 

 schilt niet veel van dien van inferieure koffie, zoodat het artikel bij 

 den inlander, die het koopt in kleine peperhuizen, wegens zijn lagen 

 prijs zeer in trek is. 



Het overschot der bevolkingscultuur wordt geëxporteerd. Celebes 

 voert alleen witte paarlmaïs uit, Java behalve witte ook gele. In 

 den aanvang, d. i. omstreeks 1905, ondervond men veel teleurstel- 

 ling, aangezien gepelde maïs spoedig bederft. Burtt Davy acht het 

 wenschelijk, dat het watergehalte bij afscheep van Zuid-Afrika niet 

 hooger is dan 12%, omdat de maïs tijdens het transport vocht kan 

 aantrekken ; een zending die bij het inladen 12.7% vocht bevatte 

 kwam beschadigd in Europa aan met een watergehalte van 14.2%. 

 Hier beschouwt men maïs ,,exportdroog" indien zij niet meer dan 

 13 a 13£% water bevat en zelfs deze kan de inlandsche of chi- 

 neesche opkooper niet leveren, omdat hem de noodige droogruimte 

 ontbreekt. De exporteur moet dus nadrogen, wat in Oost-Java ge- 

 schiedt bij de pakhuizen, of in speciale etablissementen. Maïs van 

 18% watergehalte, dun op droogbakken uitgespreid, kan bij gun- 

 stige weersgesteldheid in 2 a 3 dagen het teveel aan vocht hebben 

 verloren. Kunstmatig drogen is zeer wel mogelijk, doch moet met 

 beleid geschieden, omdat het aanleiding kan geven tot verkleuring 

 en dientengevolge tot waardevermindering. Het komt echter voor, 

 dat het graan bij aankomst in de zeehaven reeds bedorven is door 

 een te hoog watergehalte. Wordt maïs bij verzending uit het bin- 

 nenland te vochtig in de zakken gedaan dan ontstaat onderweg 

 broeiing, waardoor zij een doffe, zwarte kleur en een zuren reuk 

 krijgt. Dergelijke djagoeng is voor export ongeschikt en alleen 

 nog tegen lagen prijs af te zetten voor de locale consumptie. Men 

 verlangt daarom van den leverancier, dat de maïs na het pellen 

 eenige dagen in de zon wordt gedroogd om het transport naar de 

 havenplaats mogelijk te maken. Bij afscheep stelt men den eisch, 

 dat het graan rijp en gezond is ; grootte, vorm en gelijkmatigheid 

 der korrels zijn geen factoren waarmede de Indische exporteur 

 rekening behoeft te houden. Wel wordt gelet op de kleur en de ver- 

 houding tusschen wit en geel ; geel wordt het meest gevraagd. 

 Onze maïs schijnt overigens een eigenaardige lucht te bezitten en 

 daardoor niet van prima kwaliteit te wezen. De gele wordt, als zij 

 vrij is van klander, gebruikt onder gemengde vo.'derstoffen voor 

 pluimvee en de witte in de stijfselfabrieken en voorts in de maal- 



