102 GRAMINEAE. 



Agriculturist Jan. 1910, hl. 11) in een voor de papierbereiding on- 

 gunstige phase van ontwikkeling : de buitenste vezels zijn vast, 

 sterk en lang en de binnenste kort en zwak, zoodat men óf verlies 

 van de zwakkere, of onvoldoende vrijmaking van de sterkere vezels 

 verkrijgt. Voor goed pakpapier is ampas naar het oordeel van de 

 meeste onderzoekers wel geschikt. In het Bijblad van het Archief 

 voor de Suikerindustrie dl XVII, bl. 220 wordt door Prinsen Geerligs 

 het advies gerefereerd van een technisch bureau voor de papier- 

 industrie, waaruit blijkt, dat koken van ampas met kalk onder druk 

 een geschikt pakpapier oplevert van roodbruine kleur en koken met 

 soda onder druk een halfstof van mooie lichtgrijze kleur, welke na 

 bleeken bruikbaar is voor drukpapier ; het soda-procédé gaf echter 

 een veel lager rendement dan de behandeling met kalk, die 48 % 

 opleverde. Ook Maronier (Suikerarchief 1908, bl. 565) berichtte, dat 

 proeven, in 1907 in Europa genomen met verschillende hoeveelheden 

 kalk, een behoorlijk rendement gaven aan superieur pakpapier. Het 

 is echter niet aan grondstoffen voor pakpapier, dat zoo dringend 

 behoefte bestaat : men zoekt naar een vervangmiddel van naaldhout 

 als grondstof voor goedkoope kwaliteit drukpapier en daarvoor is 

 van suikerriet-ampas naar het oordeel van den reeds vermelden 

 eng.-indischen vezelexpert Raitt niet veel te verwachten. Andere 

 deskundigen komen tot een tegenovergestelde conclusie en er wordt 

 gezegd, dat vele bezwaren zouden vervallen door te beginnen met 

 het merg uit te zeven, wat zonder groote kosten mogelijk schijnt 

 te wezen. Een andere moeilijkheid is de voorziening in de behoef- 

 ten aan grondstof der papierfabriek in de periode die de twee cam- 

 pagnes van het suikerbedrijf scheidt, omdat aan het opslaan van 

 ampas nieuwe problemen zijn verbonden. Die ampas zou moeten 

 worden gedroogd — want nat beschimmelt zij zeer spoedig — en later 

 in haar oorspronkelijken toestand worden teruggebracht, wat gezegd 

 wordt eigenaardige moeilijkheden op te leveren. Van Reigersberg 

 Versluys laat in het midden, of het bewaren van ampas voor na den 

 maaltijd economisch kan wezen, maar veel heil ziet hij daarin blijk- 

 baar niet, getuige zijn opmerking, dat de papierfabriek buiten den 

 maaltijd andere grondstoffen zou kunnen verwerken. Een oplossing 

 zou volgens het Suikerarchief 1919, bl. 2224 — waar een referaat 

 voorkomt van de belangrijke onderzoekingen van Little omtrent de 

 geschiktheid van Hawaii-ampas voor de papier-fabrikatie — zijn te 

 vinden door gedurende den maaltijd alle beschikbare ampas te ver- 

 werken tot pulp : de hoeveelheid die dan wordt gemaakt boven de 

 dagelijksche behoefte van het papierbedrijf zou nat kunnen worden 

 bewaard, waardoor bovendien een belangrijke besparing aan opslag- 

 ruimte zou worden verkregen. Tenslotte is bij het vestigen van 

 een papiernij verheid, ongeacht de grondstof, rekening te houden 

 met de zeer ver gedreven specialiseering. De fabrikanten leggen 

 zich toe op de productie van enkele soorten, waarbij wordt gewerkt 

 op de beste kwaliteit tegen de laagste kosten. Nu is in Ned.-liuliü 

 vooralsnog wel afzet te vinden voor een talrijke verscheidenheid 

 van papiersoorten, maar daaronder is er geen die in zoodanige 

 hoeveelheid wordt gevraagd, dat productie er van op erroote schaal 

 mogelijk is zonder de hereikbare markten te overvoeren en den 

 prijs te drukken. Concurrentie met het ingevoerde papier zal dus 



