290 



CYPERACEAE. 



20 159. Cyperus elatus linn. 



Volksnamen. Soend.: Lilisoengan, Walingi — Jav.: Boera, 

 Dékéng, LingU Loeroe-loeroe, Wlingi — Goront.: Tintilohoe- 

 anoii a — Mak.: Pangoké — Boeg.: Pangoro. 

 Forsch, doorgaans meerstengelig kruid, 0.60 tot 1.20 M. hoog, met 

 vezelige wortels, driekante halmen en lintvormige bladeren met ru- 

 wen rand, op Java & Madoera voorkomende in zoet water tusschen 

 5 en 1000 M. boven de zee (Backer). Op Java worden de stengels 

 wel eens gebruikt als grondstof voor vlechtwerk, o.a. hoeden, doch 

 uit Gorontalo werd mij bericht, dat deze soort daar veelvuldig wordt 

 gebezigd voor matten ; men splijt de stengels in drieën en strijkt de 

 reepen vervolgens glad met een stukje hout. 

 In het Museum: Matten. 



20,459. Cyperus malaccensis lamk. 



Volksnamen. Mal.: Boendoeng (Bandj.), Wlingi kwel (Batav.) 

 — Soend.: Darèngdèng — Jav.: Kêdol, Soekët dëm — Sangi : 

 Nanaiang wolangitang — Mongondosch: Pa ja-pa ja — Goront.: 

 Pea-péa — Bwool: Péa-péa — Paloesch : Péa-péa. 

 Kruid, 0.75 tot 1.50 M. hoog, met uit een horizontalen wortelstok 

 rechtstandig opschietende, dicht opeen staande, op doorsnede scherp 

 driekante, min of meer baionetvormigc stengels en kleine of tot 

 scheeden zonder schijf gereduceerde bladeren. Met komt alleen voor 

 op drassige standplaatsen nabij de zee, bij voorkeur in brak water 

 en is op Java op slechts weinige plaatsen gevonden (Backer). Waar 

 het echter voorkomt zijn de stengels gezocht als vlechtmateriaal. 

 Op Sangi, in Bolaang Mongondo en wellicht elders wordt deze soort 

 speciaal geplant. De stengels zijn bruikbaar zoodra de bloei intreedt 

 en worden dan gesneden. Altijd wordt, zooals ook Jasper & Pirn- 

 gadie (Vlechtwerk, bl. 33) vermelden, een van de drie ribben ver- 

 wijderd : dan droogt men het overblijvende deel der stengels gedu- 

 rende drie dagen in de zon. Voor men overgaat tut verwerken wordt 

 het materiaal een etmaal binnenshuis op den grond uitgespreid om 

 soepel te worden en vervolgens met een stukje bamboe glad gestre- 

 ken. Men vervaardigt er voornamelijk goedkoope matton van, die in 

 het Batangsche bekend staan als gof-matten. Men berichtte mij, dat 

 zij slechts half zoo duurzaam zijn als matten van Fimbristylis glo- 

 bulosa. De Gouvernements Zoutverpakking, die groote hoeveelheden 

 matzakken gebruikt welke in het achterland van Bandjermasin wor- 

 den vervaardigd van poeroen danau (Lepironia mucronata), neemt 

 sinds 1918 wegens de duurte en schaarschte van deze grondstof proe- 

 ven met zakken van boendoeng. De/e worden echter gezegd in kwa- 

 liteit ver bij die van poeroen danau achter te staan, doordat de sten- 

 gels in drogen staat broos zijn. Op de bataviasche pasars worden de 

 versche stengels veel als bindmateriaal gebruikt. 

 In het Museum: Matten. 



20450. Cyperus procerus rottb. 



Volksnamen. Mal.: Roempoel adem. 

 Forsch, opgericht, vaak meerstengelig kruid met scherp driekante 

 stengels en lintvormige bladeren, tot 1.20 M. hoog, op geheel Java 



