DAEMONOROPS. 355 



D. didymophyllus becc, de reeds vermelde djernang këtjil van Pa- 

 leinbang ; volgens Beccari geven de vruchten een kleine hoeveelheid 

 drakenbloed, volgens Ridley zijn zij rijk aan hars ; 



D. Draco bl. de djernang bësar van Palembang, is de klassieke dra- 

 kenbloedrotan van Sumatra ; 



D. Draconcellus becc. levert in Serawak (en waarschijnlijk ook in 

 W. Borneo) het beste drakenbloed, van prachtig karmijnroode kleur ; 



D. mattanensis becc. wordt mogelijk op Borneo insgelijks voor dra- 

 kenbloed benut : de harsafscheiding is echter volgens Beccari gering ; 



D. micracanthus becc is de leverancier van een deel van het dra- 

 kenbloed dat op het Maleische Schiereiland wordt gewonnen ; 



D. Motleyi becc, zeer na verwant aan D. didymophyllus en mis- 

 schien niet meer dan een vorm daarvan, wordt in de Westerafdee- 

 ling van Borneo voor hetzelfde doel gebezigd ; de vruchten zijn vol- 

 gens Ridley zeer harsrijk. Motley teekende — blijkens een aanhaling 

 van Beccari — bij zijn rotan djernang laki van Bandjermasin aan, dat 

 de stengel grof, broos en waardeloos is, maar dat de vruchten in 

 geringe hoeveelheid drakenbloed geven van de beste kwaliteit ; 



D. propinquus becc is zeer na verwant aan D. Draco en levert vol- 

 gens Beccari het beste drakenbloed van het Mal. Schiereiland. Waar- 

 schijnlijk is dit de djernang paja uit de Koeboestreken, die daar echter 

 niet voor de bereiding van drakenbloed wordt benut en ook als rotan 

 zonder beteekenis is ; 



D. ruber bl. komt voor op Java en Sumatra. Het is de Iwwè pèlah, 

 waarvan Jasper & Pirngadie (Vlechtwerk, bl. 67) mededeelen, dat de 

 vruchten te Soekanegara (Preanger) worden gebruikt voor het rood- 

 kleuren van geschilde rotan. Deze wordt gedurende 15 dagen in voch- 

 tige aarde begraven, dan 6 dagen gedroogd en twee malen gedurende 

 eenige uren gedompeld in een afkooksel van de gestampte vruchten. 



Het hars wordt op verschillende, door Rumphius uitvoerig beschre- Bereiding, 

 ven manieren bereid. Volgens een van September 1920 dateerend be- 

 richt van den controleur van Laboean Batoe, het belangrijkste pro- 

 ductie-gebied, komt in de rijkjes Panei en Kota Pinang de eenige 

 daar voor de bereiding van djernang benutte Daemonoropssoort * 

 verspreid voor (de Oostkust-monographie van het Encyclopaedisch 

 Bureau, dl II, bl. 68 vermeldt, dat in de meer belangrijke productie- 

 streken door de bevolking wordt overgegaan tot het aanleggen van 

 aanplantingen, om het moeilijke opsporen van wilde planten in het 

 bosch te ontgaan) op de bij hoog water vrij geregeld onderloopen- 

 de kleigronden — niet in de veenmoerassen — die zich langs de Pa- 

 nei-rivier van ca 20 tot 40 K.M. boven de monding uitstrekken. Het 

 inzamelen der trossen heeft plaats in de maanden Augustus t/m Oc- 

 tober. Tehuis worden de vruchten van de trossen losgemaakt en in 

 een wijd gevlochten rotanmandje geplaatst in een met water gevuld 

 petroleumblik. Zij worden vervolgens zeer voorzichtig gestampt. 

 Geschiedt het stampen, al of niet opzettelijk, te ruw, zoodat behal- 

 ve de harsschilfers ook deelen van de vruchten zelf in het water 

 overgaan, dan is het eindproduct een drakenbloed van lichter kleur 

 en belangrijk minder kwaliteit. Als de schubben der schillen haar 



* Deze werd te Buitenzorg met Beccari's monographie voorloopig gedeter- 

 mineerd als Daem. ruber bl., of een zeer na verwante soort. 



