DAEMONOROPS — CALAMUS. 363 



en Boeton, door Rumph. beschreven (V, bl. 119) onder den naam 

 R o 1 1 a n g a c i d u m als een struik gelijk andere rotansoorten, uit 

 welks midden zich een manshoog stammetje ontwikkelt zoo dik als 

 een been, dat voor niets bruikbaar is. De dicht opeengedrongen 

 vruchten, als groote druiven, bestaan uit een ruige schil, waaronder 

 een rimpelige pit ligt van de grootte van een tamarindezaad, omge- 

 ven door een sappig vleesch. Dit vruchtvleesch wordt gegeten en bij 

 de spijsbereiding gebruikt voor het zelfde doel als tamarinde. 



3ii. Calamus adspersus bl. (C. asperrimus zoll., C. oblon- 



gus mart., Daemonorops adspersus bl.). 

 Volksnamen. Soend.: Howè bogo — Jav.: Pëndjalin pang, P. 

 ragas, P. tjatjing. 

 Hoog klimmende rotan van matige dikte, volgens Koorders' Ex- 

 kursionsflora verbreid over de bergstreken van geheel Java, in het 

 oostelijk deel van dat eiland zelfs tot op een hoogte van 1700 M. 

 veelvuldig voorkomend. Als soendasche naam dezer mij nog niet be- 

 kende rotan wordt opgegeven howè bogo, die bijzonder geschikt heet 

 te zijn voor zweepen. 



21/573 n. Calamus albus pers. (C. rudentum roxb.). 



Volksnamen. Mal. Mol.: Rotan poetih — Alf. Amb.: Oewa 



afwen tain, Oe. èla, Oe. poeti. 

 Den Palmij uncus albus beschrijft Rumphius (V, bl. 102) 

 als een hoog klimmende, buigzame, taaie, lang kleverig blijvende 

 rotan ajër, waarvan de stam, aan den voet een arm dik, voorzien is 

 van twee donkere ruggen ; versch is de stengel witachtig, maar hij 

 besterft vaal of leverkleurig. Deze soort is (van de ambonsche) de 

 allerdienstelijkste en gebruikelijkste tot bind- en vlechtwerk ; ook 

 is zij wel geschikt voor wandelstokken (Rumph.). 



21/573 ii. Calamus aquatilis ridley. 



Volksnamen. Mal.: Rotan bakau. 



Donker gekleurde, uitstoelende rotan, op het Mal. Schiereiland 

 algemeen in de mangrove. De lengte is omstreeks 30 voet, de dikte 

 | inch en de lengte der leden 6 a 7 inch : zij wordt gebruikt voor 

 pooten van stoelen, wandelstokken en ook om te splijten (Ridley, 

 Straits Bulletin 1903). 



Een aan deze beschrijving beantwoordend monster rotan bakau 

 werd ontvangen van Billiton. Daar wordt deze rotan niet gebruikt. 

 Bij de ontvangst teekende ik aan, dat het een tamelijk goede, splijt- 

 bare, taaie rotansoort is, die eigenlijk alleen haar onaanzienlijke 

 bruingrauwe kleur (zoowel in- als uitwendig) tegen zich heeft. Een 

 van Banka ontvangen monster maakte echter een minder gunsti- 

 gen indruk : daar wordt zij gespleten voor het rijgen van atap. 



In het Museum : Rotan. 



73 ii. Calamus asperrimus bl. 



Volksnamen. Mal.: Rotan lëmes— Lamp.: Hoewi sêmoelik — 



Soend.: Howè leuleus. 



Sterk uitstoelende, dunne rotan, waarvan de stengels ongeveer 25 



M. lang zouden worden, voorkomend in het gebergte van West-Java 



en Zuid-Sumatra. Volgens Hasskarl's Nut, No. 378 wordt zij voor de 



sterkste van alle (javasche) rotansoorten gehouden. Het in liet Mu- 



