390 PALMAE. 



Handleiding Warenkennis noemt saloempia of rotan épéh van Celebes' 

 Noordkust, in de Tominibochl tólli ajër en op de Westkust loemoe 

 geheeten, een 5 tol \'1 mM. dikke rotan ajër met tamelijk lange leden 

 en nogal uitspringende, niet sterk gekleurde knoopen. Het oppervlak 

 is overlangs sterk gegroefd, de kleur licht en gelijkmatig. Zij is 

 weck en betrekkelijk weinig breekbaar, eenigszins harig splijtend. 

 De rotan épéh van Straat Peling is grauwer van kleur en tevens 

 minder sterk. Van Toli-Toli werd mij bericht, dat saloempia in groo- 

 te hoeveelheid onvermengd wordt uitgevoerd en ter plaatse verhan- 

 deld wordt tegen 3 a 4 gulden per picol. De Heer Kohlrusch deelde 

 mij mede, dat de pit van deze soort onbruikbaar is. 

 In hei Museum: Rotan. 



2' 573 ii. Calamus trachycoleus becc. 



Volksnamen. Mal. Bandj.: Rotan irit — Daj.: Oewèï irit (Nga- 

 djoe), Djahap (Koetei). 



Borneosche glansrotan, in kwaliteit onmiddellijk volgend op rotan 

 taman (C. caesius bl.), alleen voorkomend op tajapgronden, d. z. de 

 terreinen achter de hooge rivieroevers, die de helft van het jaar 

 onder water staan. In groeiwijze verschilt zij volgens Tijl (Tijd- 

 schrift d. Ind. Mij v. N. & L. dl 19, bl. 64) van andere soorten : de 

 moederstam kronkelt langs i\^n grond, bij eiken knoop vastwortelend 

 en zijtakken voortbrengend, welke zich het liefst door en over laag 

 struikgewas slingeren. Aan deze eigenschap — zegt Broers in Teys- 

 mannia 1902, bl. 196 — is het waarschijnlijk te danken, dat de stoelen 

 na liet róekelooze snijden der inlanders zich spoediger herstellen 

 dan taman. Ook rotan irit wordt, op dezelfde wijze als C. caesius, 

 op Bornêo door de bevolking aangeplant. 



Handleiding Warenkennis zegt, dat rotan irit in kwaliteit onder- 

 doet voor rotan sëga ; zij is slapper en minder sterk, doch fraai van 

 kleur. De geledingen zijn over het geheel korter en de knoopen, wel- 

 ke bijna altijd zijn voorzien van een fijnen bruinrooden ring, heb- 

 ben — althans bij volgroeide stengels — een kleine, duidelijk ge- 

 teekende inkeping. De djahap pëlari van Koetei, voor welke men veel- 

 al de grovere uiteinden der stengels schijnt te nemen, is ruwer van 

 voorkomen en niet zoo goed van kleur. Cal. trachycoleus wordt van 

 Borneo in groote hoeveelheid uitgevoerd^ van Bandjermasin meestal 

 gemengd met Cal. caesius (voor het tumuii-irit mengsel, zie onder 

 laatstgenoemde soort), waarmede zij in gebruik overeenkomt. Als 

 zelfstandige rotansoort is zij in i.\cn handel bekend als djahap of 

 jaliap : de ontglansde wordt in Oost-Borneo djahap lëngis genoemd. 



/// het Museum: Rotan. 



21/573 ii. Calamus Ulur becc. 



Volksnamen. Mal.: Oewi saboe (Palemh.), Rotan oeloer. 

 Uitstoelende, 6 tol 8 klimmende 30 a 40 M. lange stengels uitschie- 

 tende rotansoort, in Zuid-Sumatna groeiend in waterrijke streken. 

 Zij levert volgens Van der Lee een Soepele, zeer goed splijtbare, 

 sterke en duurzame bindrotan, die in belangrijke hoeveelheid onver- 

 mengd van Palembang wordt uitgevoerd tegen den prijs van 4 a 4.50 

 gulden per picol, voornamelijk voor het maken van kolenmanden. De 

 authentieke monsters door mij gezien waren 6 tot 10 mM. dik, met 

 leden van 20 tot 35 cM. lengte ; het oppervlak was glimmend geelbruin 



