456 



FLAGELLARIACEAE — BROMELIACEAE. 



25/799 



van wandelstokken kan maken. Het overige is biesachtig, taai, grof 

 van draad, een vinger dik of minder, van buiten groen, van binnen 

 wit, niet stekelig of geleed zooals rotan. Bij planten die op steenach- 

 tige plaatsen groeien zijn het onderste deel en de wortels somtijds 

 eenigszins welriekend. Gespleten dient de stengel tot allerlei bindwerk. 

 Het uiterste eind met de jonge bladeren, fijn gewreven en in water 

 geweekt, wordt gebruikt om het hoofd te wasschen teneinde het 

 uitvallen van 't haar te beletten en den groei te bevorderen. 



De versche bladeren, waarvan de top in een eigenaardige als een 

 horlogeveer gewonden rank eindigt, dienen gekauwd den ambonneezen 

 tot pleister als zij in het bosch eenige lichte verwonding opdoen, 

 want zij bezitten een samentrekkende en genezende kracht (Rumph.). 



In het Museum: Stengels, bladeren. 



Susuni malayanum hook. forma aquatica ( S. anthel- 



m i n t i c u m bl.). 



Volksnamen. Bat.: Bahong-bahong — Mal.: Bakoeng ajër 



(Banka), B. soewasa — Soend.: Poar, Tjakoeng. 

 Moerasplant, 1.50 tot 2 M. hoog ,in West- en Midden-java tusschen 

 25 en 500 M. zeldzaam, plaatselijk echter in groote hoeveelheid, voor- 

 komend (Backer). Uit den door Blume gegeven naam blijkt, dat hij er 

 wormdrijvende eigenschappen van heeft waargenomen, doch ik heb geen 

 berichten gevonden waaruit volgen zou, dat zij toepassingen heeft. 



XYRIDACEAE. 



Xyris melanocephala Miq. 

 Volksnamen. Jav.: Méndoengan. 



Kruid, 0.30 tot 0.90 M. hoog, zeer nabij den voet meestal vrij sterk 

 vertakt en dan schijnbaar veelstengelig, in de bergstreken van West- 

 en Midden-java tusschen 1500 en 2400 M. groeiend in moerassen en 

 op drassige grasvlakten (Backer). Vorderman bericht in Teysmannia 

 1895, bl. 589, dat op het Diëngplateau, waar de méndoeng (Fimbristy- 

 lis globulosa) niet meer gedijt, de stevige stengels van méndoengan 

 worden gebruikt voor het vervaardigen van de grove, ongekleurde 

 tikar hongko. Als grondstof voor vlechtwerk staat méndoengan ech- 

 ter ver bij genoemde cyperacea achter. 



In hei Museum: Mat. 



BROMEL1ACEAE. 



32/851. 



Ananas comosus merr. ( A. sativus schui.t., Ana- 

 nassa sativa lindl.). 



Volksnamen. Ananas (h., fr., d.), Pine apple — Enggano: 

 Ekahaoekoe Atjeh: Anës — Gajo: Nas — Bat.: Hënas (pak- 

 pak), Kënas (kar'o), Honas (toba), Hanas (Simeloengoen) — 

 Nias: Oona — Mentawei: Asit, Mnsit — Mal.: Enas (S.O.K.), 

 Kanas, Nanas — Mïnangk.: Anèh, Nanèh — Lamp.: Konas, 

 Karijas, Nas, Njanjas — Daj.: Kanas (Samp., Kat., Ngadjoe, 

 Biadjoe), Samblaka ( Kat.), Malaka (Olon Maanjan, Boelongan), 

 Öero' oesan (Boesang), Kajoe oedjan (Kenja), Bclasan (Tingga- 

 lan) - Soend.: Danas, (Jonas — Jav.: Nanas — tAa<\.: Lanas(B., 



