496 DIOSCOREACEAE. 



43/1252. Dioscorea bulbifera linn. (D. sativa auct.). 



Volksnamen. Soend.: Hoewi ?blitjik, H. boewah, H. oepas — 

 Jav.: Djëboeboeg basoe, Dj. ëndog, Gêmbolo, Katak blëdag, K. 

 goeboeg — Maó.: Kamboeboe — Zuid-Ceram: Ahoehoe, Ölwe- 

 hoe — Oeliassers: Ahoehoe (Har.) — Tern.: ? Kaboewo, ? Ka- 

 joevo. 

 Volgens Rinnphins' beschrijving (V. bl. 354) is de knol van het 

 zoowel gecultiveerd als in het wild voorkomende U b i u m po m i- 

 f e r u m in den regel klein, van onderen afgeplat, van boven met 

 vele grove draden behangen, van buiten ros, van binnen lichtgeel 

 met roode stippels, dan wel violetbruin; deze laatste vorm wordt 

 voor den besten gehouden. De okselknollen daarentegen, door de 

 bevolking algemeen gehouden voor de vruchten, bezitten een buiten- 

 gewone ontwikkeling; zij zijn zoo groot als djëroek nipis of middel- 

 matige aardappelen. Zoowel de onderaardsche als de luchtknollen 

 zijn eetbaar, mits men ze terdege met water afkookt 'en dan moet 

 men er nog vrij veel van afschillen, van den onderaardschen knol 

 bijna een vinger dik (voor zoover hij zandig is); van de luchtknollen 

 moet de bittere groenachtige laag worden weggenomen. De smaak, 

 zegt R., is slecht en waterig, dikwijls wat bitter, maar voor een 

 ambonsche maag zijn zij wel geschikt. 



De appeldr eigende oebi wordt over geheel Java nog gecultiveerd, 

 doch naar het schijnt niet veel. De aan aardappelen herinnerende 

 luchtknollen, waaraan eigenlijk de javaansche namen: kati goeboeg 

 en kati blëdag toekomen, staan blijkens Jaarboek 1914 Dept v. Landb. 

 bl. 74, in voedingswaarde ongeveer gelijk met de onderaardsche 

 knollen. Deze laatste, die soms een zeer ongunstige reputatie heb- 

 ben, vereischen — tenminste als zij afkomstig zijn van wilde planten 

 — een speciale bereiding als de gadoeng (D. hispida) alvorens te 

 kunnen worden gegeten; zij worden geschild, in stukken gesneden, 

 gewasschen en gekookt met kalkwater en dan ten slotte soms nog 

 een paar dagen in water geweekt. Hoewel ook de stengelknollen den 

 naam hebben giftig te zijn, kon Boorsma (Plantenstoffen III, bl. 12) 

 er geen alcaloïd of ander werkzaam bestanddeel uit afscheiden. 

 In het Museum: Knollen, luchtknollen. 



43/1252. 



Dioscorea esculenta burkill (D. a c u 1 e a t a linn., D. f a s- 

 c i c u 1 a t a roxb., D. s p i n o s a roxb., D. tiliaefolia 

 kunth). 



Volksnamen. Goa potato, Goa yam — Mal.: Gëmbili (Mol.), 

 Kapoegoe (Menad.), Oebi aoeng (Batav.), Oe. djahé (Batav.), 

 Sajawoe (Menado) — Soend.: Hoewi boetoel, H. djahè, H. 

 kamajoeng, H. kawojang, II. landak, H. taropong, H. tjèkèr — 

 Jav.: Gémbili, Soedo — Mad.: Kubocrun, Kamboeran — Bal.: 

 Biaoe — Sangi: Sijawoe — Mongondo: Sijaboe — Alf. Minah.: 

 Sajawoe (bent., ponos.), Kapot woeol (t.s.), Sajawoe (id.), 

 Kapoe Sajawoe (t.h.), Kapoet woeol (t.1.), Sajawoe (id.), Sajapoe 

 (t.t.), Sajawoe (id.) — Boeton: Opa — Mak.: Lamè tjèngka — 

 Boeg.: id. — Ceram: Isahoe (W.), Isijahoe, Katilin (W.), Sija- 

 hoera (Amahei) — Ah. Ainb.: Sahoe (Hila), Sahoewa, Sijahoe, 

 Sijalo — Oeliass.: Sahoe (Har.), Sijahoel (N. laoet), Sijahoelo 

 (Sap.) — Boeroe: Kombili (Kajeli), Safoet (Masarete) — N. 



