MUSA. 



507 



45/1318. gebruikt als wikkelblad voor tabak. Dit is nog thans het geval, o.a. 

 in de Padangsche Benedenlanden. Wijders zijn de nog niet ontplooi- 

 de scheuten zeer geschikt om te beschilderen; men moet ze in de zon 

 drogen of tusschen twee vellen wit papier op een uitgestrekt stuk 

 lijnwaad met een warm ijzer droogstrijken, erop verdacht zijnd, dat 

 er zeer fijn gestooten harpuïs over gewreven dient te worden alvo- 

 rens men er op kan schilderen of teekenen: chineesche inkt is hier- 

 toe het best (Verhandel. Bat. Genootschap v. K. & W. dl I, bl. 59). 



De bladeren en stelen noemt Filet (No. 1190) een geschikt vee- 

 voeder; vooral geiten en paarden zijn belust op de jonge bladeren. 



Het sap der bladstelen (ook dat van den stam en in het bijzonder 

 het vocht van den steel van den vruchttros) geeft op de kleeren 

 donkere, bijna zwarte, vlekken, die er in de wasch niet uitgaan; het 

 wordt daarom wel gebruikt als merkinkt (Teysmannia 1896, bl. 312). 



Als de vruchten haar normale grootte hebben bereikt snijdt men het 

 zich aan het eind van den vruchtsteel bevindende hart, de djantoeng, 

 af en dat geeft volgens Rumph. bij sommige vormen bij behoor- 

 lijke bereiding een geenszins te versmaden moes. Deze op de pasars 

 te koop aangeboden djantoeng's dienen tot toebereiding van sajoer. 

 Het hart van de pisang batoe wordt boven dat van andere verkozen. 



De vrucht wordt bij de meeste vormen rauw, bij sommige gekookt 

 of gebakken gegeten. Ondanks de reeds langer dan een halve eeuw 

 aangewende pogingen om haar ook in anderen vorm dienstbaar te 

 maken aan de voeding, is men er nog niet in geslaagd haar duurzaam 

 plaats in den handel te verschaffen, hoewel liet vinden van loonend 

 emplooi voor de millioenen bossen die jaarlijks in de centra van 

 cultuur voor export wegens hun te gering aantal sisirs worden 

 buitengesloten een kwestie van overwegend belang is. 



Daar zijn in de eerste plaats de banaanvijgen, waarvan de berei- 

 ding o.a. op Jamaïca, dat per jaar ca 16 millioen trossen bananen 

 verscheept, ernstig beproefd is en wordt. Blijvend resultaat is 

 daarmede nergens verkregen en ook thans nog is volkomen juist wat 

 het Koloniaal Museum schreef in Bulletin No. 33 (1905) bl. 167, n.1. 

 dat men sinds jaren van banaanvijgen meer heeft gelezen dan gezien; 

 het is een artikel dat overmatig geroemd en dan . . . .vergeten wordt. 

 De geschilde bananen missen de natuurlijke „enveloppe" van dadels, 

 vijgen, enz. en zijn voor een delicatesse niet zoo appetijtelijk, nog 

 afgezien van de omstandigheid, dat genoemde vruchten, door hooger 

 gehalte aan kristallijne suiker en minder vezels, beter geschikt 

 zijn om te worden gedroogd. Het is echter bekend, dat de te Amster- 

 dam aangevoerde banaanvijgen grif afnemers hebben gevonden, 

 bijna uitsluitend onder de israëlieten. Volgens Agr. News 1919, bl. 

 276 verlangt men in de zon gedroogd product, hoe lichter van kleur 

 hoe beter. Kunstmatig drogen, dat overigens aan de hoedanigheden 

 niets te kort doet, geeft een donkere kleur. * In Engeland nam de 

 consumptie tijdens den oorlog sterk toe; de aanvoer heeft plaats uit 

 de.Enselsche Antillen in kisten met een inhoud van \ cwt, waarin 



Banaanvijgen. 



* Het is niet onmogelijk, dat dit verband houdt met de temperatuur waarbij 

 gedroogd wordt of dat aanraking met metaal daaraan schuld draagt. Men ver- 

 zekerde mij, dat het met inachtneming van de noodige voorzorgen mogelijk is 

 in een stroom van heete lucht gedroogde pisang te verkrijgen van lichtgele kleur. 



