532 ZINGIBERACEAE. 



Rledelia curviflora oliv. 



Volksnamen. Mal.: Galoba baoe-baoe (Amb.) — Alf. Amb.: 



Galoba lawasa malaka. 



Als G 1 o b b a iawassi m a 1 a c c a beschrijft Runipb. (VI, 

 bl. 139) een wilde galoba met bladeren als van Alpinia malaccensis, 

 vruchten doch smaller. De vruebten, van boven aan den hoofdsteel komende 



in een tros van een span lengte, gelijken op schrale olijven. Zij zijn 

 van buiten rood en glad en bevatten drie met een weinig rood vleesch 

 omgeven sternen, welke bestaan uit vele zwarte zaden. Die pitten, 

 laf van smaak en herinnerend aan kardemom, worden door de ani- 

 bonneezen gekauwd om heeschheid te voorkomen als zij bij hun 

 festijnen geheele nachten moeten zingen (R.). 



46/1324. Elettariopsis sumatrana val. 



Volksnamen. Mal. Palemb.: Poewar tënangau. 



Kruid, ca 1 M. hoog met stengels van 1.5 cM. dikte, in Palembang 



op 200 M. boven de zee in groote hoeveelheid wildgroeiend aange- 



stengeis. troffen in de bosschen op droog terrein. Het sap uit de stengels 



wordt er uitwendig gebruikt tegen de steken van schorpioenen en 



Bladeren. ander ongedierte en het gedroogde, fijngesneden blad als ingrediënt 



voor sajoer. Dat het aromatisch is en aïs kruiderij dient werd niet 



gemeld, maar is wel waarschijnlijk. 



46/1337. Amomum acre val. 



Volksnamen. Mak.: Panasa — Saleyer: Bambang-bambuug, 

 Panasa — Boeg.: Panë. 



Globha acris beschrijft Rumphius (VI, bl. !40), naar het- 

 geen hem daaromtrent is medegedeeld, als een kruid 'gelijk Amo- 

 mum roseum, voorkomend op Celebes achter Makassar in het naaste 

 gebergte, van waar de boeren de bladstelen en vruchten naar de 

 stad te koop brengen. Rauw is van deze plant niets eetbaar, doch 

 men legt het hart uit de groote stelen in azijn en insgelijks handelt 

 men met de vruchten, die met schil en al worden fijngesneden, wat 

 een smakelijke atjar geeft. Deze vruchten zijn hleekwit of geelachtig, 

 eenigszins hoekig en met korte stekeltjes bezet. De smaak der vrucht, 

 inclusief de schil, is evenals die van de stelen heet en scherp, bijna 

 als van gember. Men vindt dit gewas ook op Boeton en daar kent 

 men. zeL r t Rumphius, twee soorten, romba en kautopi. 



In cie Bijdragen v. T. L. & V. kunde 4 reeks d! 8, bl. 294 wordt 

 gesproken van panasa of hambang-bambang als de grondstof van het 

 wleyereesch zuur, dat ook bij de europeanen te Makassar gezocht 

 is en van Saleyer ontving ik bij toeval panasan-vrudüQn met de 

 mededeeling, dat de inlanders de weeke huid van de zaden en de 

 jonge stengels bij de rijst eten, daar die sterk zijn van smaak. 



In hei Museum: Vruchten. 



16/1337. Amomum aculeatum roxb. 



Volksnamen. Soend.; Parahoeloe, Prahoeloe — Jav.: Wolu 

 walijan. 



Kruid, tot 3 M. hoog, een vrij ijlen stoel vormend van ca 2 cM. 

 dikke stengels, wildgroeiend in de lagere bergstreken van West- en 

 Midden-Java en in de dorpen, ook van de benedenlanden, veelvul- 

 dig gecultiveerd. 



