105 



de een was de heer Lauterbach , geboortig van Termteh , thans 

 82 jaren oud , waarvan hij 60 jaren alhier had doorgebracht. 

 Deze man was nog sterk en krachtig en bood zich zelfs aan 

 om onze gids over zee naar de omliggende eilanden Amblauw 

 enz. te zijn. Hij was echter schrikkelijk bang voor slangen, 

 zelfs voor dooden en op spiritus gezetten. De andere was ze- 

 kere Kilieng Waei, afstammeling van de regenten van Kajeli. 

 Hij herinnerde zich nog zeer goed een tochtje per prauw, dat 

 wij met hem naar de rivier Wai-apoe gemaakt hadden om 

 daar te jagen en te hotaniseeren. Die man was zoo vriendelijk 

 en behulpzaam , dat hij vele planten en vruchten voor mij liet 

 zoeken en mij vele inlichtingen gaf, waardoor ik lot dekennis 

 kwam van een boom die men hier Rasamala noemt. Hij groeide 

 echter niet in deze streken , maar in het gebied van den Radja 

 van Lelialie in de negri Djikomorassa. Deze Radja had de 

 goedheid er takken en vruchten van te laten halen, waaruit 

 het bleek eene Canarium te zijn en wel dezelfde die men ook 

 Koto-aros noemde, waarschijnlijk C. Microcarpum, die reeds 

 voor lang in 's lands plantentuin is ingevoerd en daar reeds 

 vruchten draagt. Deze soort geeft, even als vele andere van 

 dit geslacht , kolossale boomen , waaruit door inkappingen 

 eene geneeskrachtige balsem of »Mienjak Koto-aros" wordt ver- 

 kregen, terwijl het wortelhout almede tot reukwerk gebruikt 

 wordt. 



4 Augustus. Weder vele vogels, slangen, insecten enz. ver- 

 kregen. Prachtige vlinders kwamen voorbij vliegen , doch zeilden 

 met den wind zoo snel voort, dat het moeielijk was ze te vangen. 



Onder meerdere reeds bekende planten, kwam hier ook de 

 op Soela bési gevondene Quercus voor. Onder de fraaie Or- 

 chideën Dendrobium macranthum en eene dergelijke met witte 

 corolla en roode lip , verkreeg ik ook vele Phalaenopsis amabilis. 



6 Augustus. Ik had de jagers naar het meer »Rano", dat 

 op ± 1000 voeten hoogte zou gelegen zijn en gedeeltelijk per 

 prauw binnen de baai en gedeeltelijk over land te genaken 

 was, gezonden om vogels te schieten; zij brachten dan ook 



