24 



zeer onderhevig aan rotting, somtijds zijn geheele 

 holten uitgevreten door een soort „droog rot". 



De eerste berichten over deze ziekte kwamen uit 

 Amerika. Cuhuren van Rutabaga of witte turnip 

 (Brassica Napus rapifera) en Engelsche turnip 

 (B. R a p a rapifera) hadden ernstig geleden '), 

 doch veel grooter schade was teweeggebracht aan 

 de koolvelden. 2) Reeds in 1890 moet zich hierin 

 de ziekte vertoond hebben, aanvankelijk echter in 

 geringe mate, maar allengs in heftigheid en uitbreiding 

 toenemend, zoodat in 1896 de schade zeer aanzienlijk 

 was en deze alleen voor Wisconsin op 50 a 60 duizend 

 dollar geschat werd 3). Omstreeks dien tijd schijnt 

 zij ook reeds in Europa waargenomen te zijn, althans 

 de landbouwers aan den Langendijk herinneren 

 zich de kwaal toen voor het eerst opgemerkt te 

 hebben, en eenige jaren later (in 1898) was Harding 4) 

 op een reis door Europa in de gelegenheid haar 

 aanwezigheid te constateeren op zeer vele ver uit- 

 een gelegen plaatsen (o. a. te Kiel, Berlijn, Bern, 

 Versailles, Haarlem). In den laatsten tijd is in het 

 Noord-Hollandsche kooldistrict (Langendijk en om- 

 streken) de kwaal van jaar op jaar toegenomen en 

 in 1 900 waren aldaar de verwoestingen buitengewoon 

 groot, zoodat op sommige velden 9/10 van de uitge- 

 plante kooien te gronde gingen en de schade naar 



1) Pammel. Bacteriosis of Rutabaga (Jowa Exp. Sta. Buil. 27. 1895). 

 ) Garman. Bacterial disease of cabbage (Ky. Exp. Sta. Rep. 43. 1890). 

 RussEL and Harding. A bacterial rot of cabbage and allied plants (Wisconsin 

 Exp. Sta. Buil. 65. 1898). 



•*) Russell and Harding 1. c. bl. 5. 



■') Centr. f. Bakt. 2e Abth. VI 1900. 



