De parricidii crimine. 547 



mur: punitur {ne punitor) ut liomicida. Et qvoniam iiostra opiuione, 

 qvain status aiiliqvissimus reipubllcae Romanae probat, legislatio de homici- 

 dio a capitis supplicio in caedem patricii constitueudo ad eaudein poenam 

 caedi cujusvis civis irrogandam trausiit, qvaerere nunc oportei, fuerintne 

 aliqvod per tempus vocabula parricida et parricidium ita translata, ut, qvan- 

 doqvidem jani antea de civis caede allata erant, deinde, qvum etiani plebeji 

 cives facti essent, significarentur occisor et occisio civis. Haec signiflcatio 

 qvin Ciceroni obversata sil, non dubito, et eandem Verrius Fl a c eus 

 agnovit, siqvidem ex ejus opère Festus, ex hujus Paulus Diacoiius excer- 

 psit explicationem, interfectorein qvaliscunqve hominis (i. e. civis) inde- 

 mnati vocatum esse parricidam. His igitur auctoribus et Plu tare ho vel 

 potius ignotis illis, qvos habuit fontem, eqvidem sic sentio, significationem 

 et in jure et hinc in communi locjvendi usu ad tempus sic mutatam fu- 

 isse. Perqvani est metnorabile "parricicli non damnatiir'^ apud Festum. 

 iîed hanc retn vel per se probabilem etiam alia testimonia praeter jam 

 prolata indicant. Plautus, scriptor antiqvissimus, apud qvem exstent 

 voces parricida et parricidium, his non de parentis occisioiie utitur. In 

 Pseudolo servus, cui hoc nomen est, ab adolescente Calidoro rogatus, ut 

 in Ballionem, hominem impudentissimum, maledicta congerat, huuc verbis 

 contumeliosis, qvae ab eo contemnuntur, incessit, in qvibus est parricida, 

 et postqvam vlin probrorum ceterocj[vin effudit, addit ut novum et omni- 

 um acerbissimum: ''Terberavisti patrent atqve matrem", cui convicio 

 Balllo irridens respondet: ^^ Atqve cccidi qvoqve Potius qvam cibutn prae- 

 hibereni''' (I, 3, 139 sqq). Atqve etiam in Rudente, qvum describitur 

 leno his verbis; ''^ Fraudis, acelerin, parricidii, perjurii plenisaimus, 

 Legirupa, iinpudens, impunis, inverecundissimus; Uno verbo abaolvam : 



70 



