102 



len onlmoet. Vele ziekten der oogen . der longen 

 en van het hart enz. zijn veel beter bekend , dan 

 die der huid, ofschoon deze niet minder voorko- 

 men en zelfs veelal niet minder belangrijk zijn en gee- 

 nen minderen invloed op het geheele ligchaam uit- 

 oefenen. De eigenlijke oorzaak derhalve , waarom 

 men minder zich heeft toegelegd , om de veran- 

 deringen der huid bij exanthemen te onderzoeken , 

 moet in andere omstandigheden gezocht worden; 

 en wel naar mijn inzien daarin, dat sommige huid- 

 uitslagen de gezondheid in der daad weinig bena- 

 deelen , waardoor dan de prikkel verloren gaat , die 

 anders tot een naauwkeurig onderzoek aanzet. Deze 

 oorzaak kan echter natuurlijk niet in aanmerking 

 komen bij die huidziekten , als variolae , scarlatina , 

 roseola enz. bij welke het geheele ligchaam mede 

 aangedaan wordt , en die niet zelden doodelijk 

 zgn. Hier geloof ik de oorzaak te moeten vinden 

 in de wijze , op welke gewoonlijk die ziekten be- 

 schouwd worden : immers de koorts en de algemeene 

 ziekelijke gesteldheid , waarmede de huiduitslag ge- 

 paard gaat , die verschijnselen der ziekte zijnde , op 

 welke men bij de voorzegging en behandeling het 

 meest acht slaat, en waarvan men zijne indicatien 

 ontleent , zoo moest als van zelve het gebrek der huid 

 als het ware op den achtergrond komen en kon het 

 belang niet inboezemen , hetwelk het toch in der daad 

 heeft. 



Tot de wording van exanthemen behoort eene 

 opperhuid , en deze wordt in eenen kleineren om- 

 trek bij pustulae en vesiculae , of in eenen groote- 

 ren bq bullae opgeligt door uilstorting van vocht J 

 tusschen haar en het corium ; of de opperhuid 

 wordt iiiet door de afscheiding van een vecht 



