106 



vaatnetjes door de uitbreiding der onlstekiiig op de 

 eene of andere plaats in elkander vloeijen , dan wordt 

 liet vocht iu eenen grooteren omtrek afgescheiden , 

 onder de opperhuid uitgestort, en ook nu de op- 

 perhuid , welke zich tusschen te voren afgezonderd 

 staande pokkeu bevond , even eens opgeligt , waardoor 

 dan de variolae discretae in confluentes veranderen. 

 Het onderscheid tiisschen een vesiculeus en pus- 

 tuleus exanthem wordt , zoo als uit het zoo even 

 gezegde blijkt, slechts door den graad der ontste- 

 king bepaald , in welken zich de kleide vaatnetjes 

 bevinden. Is de ontsteking minder , dan wordt 

 slechts serum , is zij hooger , dan wordt etter af- 

 gescheiden. Om deze redenen nu ook wordt de 

 classificatie der exantheraen zeer moeijclijk , want of- 

 schoon herpes b. v. lot de vesiculeuse huiduitslagen 

 behoort , zoo treft men toch niet zeldzaam naast 

 de blaasjes , die met serum gevuld zijn , andere 

 aan , welke etter bevatten , en dus ware pustulae zijn, 

 gel^k dit bij herpes lahialis et praeputiaUs veelal 

 het geval is. Eu ook bij scabies , die tot de pus- 

 tulae behoort , heb ik meermalen vesiculae aange- 

 troffen , welke niet in pustulae veranderden. Even- 

 wel is het opmerkelijk , hoe standvastig bij andere 

 exanthemen de ontsteking , binnen de grenzen van 

 serum uitstortende , ontsteking blijft , zoo als bij peni- 

 phigus ,pompholijx en miliariaenz. , bij welke ik nooit 

 suppuratie heb waargenomen. Natuurlijk moet dit 

 woi'den toegeschreven aan de onder alle omstan- 

 digbeden zich gelijk blijvende intensiteit , waarmede 

 de causa morbi werkt. 



Hel is merkwaardig, dat zich sereuse vochten , 

 of etter onder de opperhuid kunnen ophoopen , 

 en dat zg niet dadelijk , zoodra zij worden afge- 



