277 
zijden zacht oprijzende, golfsgewijs en in eene rig- 
ting van Z.O. ten Z., naar N. W. ten N. voortgaat, 
de stad Groningen zelve doorloopt, en buiten 
eene der noordelijke poorten (de Boteringe-poort), 
ter plaatse, waar thans de nieuwe of noorder be- 
graafplaats zich bevindt, zigtbaar eindigt; terwijl 
de kleigronden onmiddelijk op deze plaats eenen 
aanvang nemen (de weg naar Wierum enz). 
De straatweg van de Punt naar Groningen 
loopt over de linker of westelijke helling van den 
Hondsrug, die op eenige plaatsen bij Harender- 
molen eenige zoogenoemde veenkolken vertoont. 
De golvende oppervlakte des heuvels is vooral ook 
in de stad Groningen zelve zeer zigtbaar, en bij- 
zonder in sommige der hoofdstraten (vooral in de 
Heerestraat) sterk uitgedrukt. De hoogte wordt 
verschillend opgegeven, ofschoon wel niemand 
dezelve als zeer aanzienlijk aanmerkt, behalve 
Marrixer, bij wien ik den Hondsrug als een’ 
« berg’ vermeld vindt (8). Gelijk ik reeds vroe- 
ger aanmerkte, geven ons de Schrijvers eene hoog- 
te van 4,250—5,700 N. Ellen boven het nulpunt 
van Groningen op. Voorheen evenwel moet de 
Hondsrug op sommige plaatsen veel hooger ge- 
weest zijn dan thans, vooral tusschen deze stad 
en Helpen. Zoo bestond daar eertijds de Kem- 
pensberg , waarop de Bisschop van Utrecht, in 
het jaar 1401, zijn geschut had geplant, en die 
uit een krijgsbouwkundig oogpunt sedert geslecht 
(9) Aldaar, p. 185, 
