92 



geolheriTiische dieptemaat, (dal is de gemiddelde afstand in 

 diepte voor een temperatuurverschil van één graad) en uil de 

 gemiddelde geleidbaarheid voor de warmte van de gesteenten, 

 waaruil de aarde, voor zoo ver die genaakbaar is, in hoofd- 

 zaak is saamgesleld. 



Langs dezen weg vond Thomson dat de overgang, door af- 

 koeling, van den gesmolten in den vasten toestand ongeveer 

 100 millioen jaren geleden moet zijn aangevangen. 



Hel zal nauwlijks noodig zijn op te merken , hoe weinig op 

 dergelijke uitkomsten is staat te maken, en te herinneren 

 aan de waarschuwing van Prof. Huxley , dal men niel ver- 

 wachten moet, bloem van larwemeel voor den dag te zul- 

 len brens^en, als men den molen met erwtenschillen voedt. 

 Sir WiLLiAM Thomson was hiervan dan ook zelf zoo over- 

 tuigd, dal hij den geoloog 100 millioen jaren ter beschik- 

 king stelde. 



Van de Uvee schrijvers, uit wier mededeelingen dil opstel 

 is bijeen gebracht , trekt Millard Reade vooral te velde tegen 

 hel al te problematische in Thomson's berekenings-methode. 

 Zal zoodanige berekening eenig vertrouwen op de uitkomst 

 wettigen, dan wordt minstens vereischl, dat de juistheid der 

 gegevens, waarop de geheele berekening berust, boven allen twijfel 

 verheven zij. Aan deze belangrijke voorwaarde wordt in het 

 onderhavige geval echter niel voldaan ; noch de oorspronkelijk 

 aangenomen temperatuur der gesmolten aarde op 7000° Fabr., 

 noch de aangenomen waarde van 1° per 50 voelen voor de 

 geothermische dieptemaat , noch die welke als gemiddelde voor 

 de geleidbaarheid voor warmte van het gesteente is in reke- 

 ning gebracht, geen van allen zijn onbetwistbaar. 



Omtrent de verhouding tusschen tijd van afkoeling en cor- 

 respondeerende geothermische dieptemaat geeft Thomson in zijn 

 werk ■>Treatise on natural Philosophy, Thomson and Tait" 

 den volgenden regel. «De invloed der afkoeling op de geother- 

 mische dieptemaat is afnemend en in omgekeerde reden van 

 den vierkanlsw^orlel uit den tijd van afkoeling.*' 



