97 



De geringe geleidbaarheid van de steensoorten, die uit den 

 gesmollen toestand door afkoeling verhard zijn, zeer gering 

 wanneer die gesteenten van puimsteenachtige tot slakkige struc- 

 tuur zijn , — de weerstand tegen het doorlaten van warmte is bij 

 puimsteen 20 maal zoo groot als bij steenzoul — bevordert niet 

 weinig het behoud van warmte in de nog vloeibare, geheel om- 

 sloten kern. De bladerige structuur van zoo menig gesteente, 

 even als de algemeene laagvormigheid der sedimentaire afzetsels, 

 brengen het hunne bij , om den weerstand tegen warmtedoor- 

 lating te vergroolen , omdat de scheidingsvlakten, over het geheel 

 genomen, een dwarschen stand hebben ten opzichte der rich- 

 ting van hel warmteverlies, en kunnen wij het ons zeer goed 

 voorstellen, dat de aarde allengs is omsloten geworden mei 

 een steeds dikker wordenden mantel van slechtwarmlegelei- 

 dende stof, en dat er, hoelang die afkoeling ook geduurd hebbe, 

 nog altijd een gesmolten kern kan voorhanden zijn. 



Ik ben alzoo van meening, dat de geothermische dieptemaat, 

 gedurende zeer groote tijdruimten, nagenoeg onveranderd dezelfde 

 blijft, want, ofschoon ik heb aangetoond, dat er voortdurend 

 warmte uit de kern aan het oppervlak wordt meegedeeld, 

 niet alleen door geleiding maar ook bij doordringing — inspui- 

 ting — nog altijd moet er, blijkens Sir Thomson's uiteenzetting, 

 een zeer groote voorraad van onuitgeputte warmte in het in- 

 wendige der aarde voorhanden zijn. Nemen wij daarbij nog in 

 aanmerking, dat de aarde geen oorspronkelijk gevormd geheel 

 is, maar uit voorhanden materiaal langzamerhand en onregel- 

 matig is opgebouwd geworden, dat de gemeenschap der warmte 

 in het inwendige der aarde in eene evenwijdige richting aan het 

 omhulsel veel grooter moet zijn dan in de daarop loodrecht 

 staande richting , dat het indringen en overvloeien van gesmol- 

 ten lava plaatselijk eene groote hoeveelheid warmte naar builen 

 voert en gedeeltelijk aan het omhulsel meedeelt, terwijl gelijk- 

 tijdig op andere plaatsen het warmte-opsluilend , laagvormig 

 sediment onafgebroken aangroeit, dan kan het geen verwondering 

 baren, dat de geothermische dieptemaat voor verschillende plaat- 



