446 
In de komvormige nederdrukkingen heeft zich op den kalk 
eene reeks van klei- en zandlagen afgezet, waarvan enkele 
steenachtig en sommige kalkhoudend zijn. Het is in de reeks de- 
zer klei- en zandlagen, dat de kolen, de aardhars, de aardolie en 
het gips voorkomen, waarvan in deze bijdrage sprake zal zijn. 
De kalksteen en zoo veel te meer de in zijnen schoot lig- 
gende klei- en zandlagen, komen mij voor niet ouder te zijn 
dan de tertiaire formatie in Europa. Mijn verblijf op Madura 
is te kort geweest, om een groot aantal fossilen te verzame- 
len, waardoor alleen zulks met zekerheid zou kunnen worden 
uitgemaakt. Voor het overige bestaat de oppervlakte des ei- 
lands uit alluvium. 
Kalksteen. Deze wordt, zoo als ik reeds te kennen gaf, over 
het geheele eiland en dus ik elk der afdeelingen Madura, Pa- 
makassan en Sumanap aangetroffen en er bestaat voor die drie 
afdeelingen in zijn voorkomen geen onderscheid. Hij is zeer 
afwisselend van textuur, bestaande nu eens uit zuiveren kool- 
zuren kalk, dan weder eens uit dezen, met zeer veel zand ver- 
mengd; hier is hij hard, broos en zeer grof gekristalliseerd, 
daar is hij-zacht"en vertoont aan het ongewapende oog geen 
spoor van kristallisatie; hier is hij helder wit, daar is hij vuil 
wit en op vele plaatsen geel gekleurd. 
Van den grof gekristalliseerden, helder witten en gelen kalk 
wordt op het eiland gebruik gemaakt tot versiering der vorstelijke 
grafsteden , waartoe het glinsteren der kristalvlakken waar- 
schijnlijk heeft aanleiding gegeven; zeker is zulks niet wegens 
zijn groot zamenhangend vermogen, daar men de meeste stuk- 
ken, evenwijdig aan de lange assen der kristallen, zeer ge- 
‘makkelijk met de handen kan breken, waarbij ze niet zelden 
geheel tot gruis verbrijzelen. 
Een zandachtige, zachte kalksteen, welke zich hoogst ge- 
makkelijk laat bewerken, wordt vooral in de afdeeling Suma- 
nap door de Madurezen geexploiteerd voor metselsteenen, 
welke evenwel, wat deugdzaamheid betreft, in geene ver- 
gelijking kunnen komen met de uit Nederland aangevoerde ge- 
bakkene steen-n. Op het eiland worden die steenen veel voor 
