05 Ves R 
HET STELSEL VAN ONDERGRONDS DROOGING 
(DRAINAGE) EN ZIJNE TOEPASSELIJKHEID 
VOOR HET EILAND JAVA, 
DOOR 
Dr, P. FE. El. FROMBERG. 
Reeds in het jaar 1850, heb ik in het Indisch Archief over 
dit belangrijk onderwerp eene vlugtige bijdrage geleverd, ten 
doel hebbende eene verklaring der beginselen, waarop het 
genoemde stelsel berust, en van de uitwerkselen, die het te 
weeg brengt; benevens de aanwijzing van eenige plaatsen op 
Java, waar het met voordeel zou aan te wenden, ja voor eene 
duurzaam goede kultuur onmisbaar zijn. 
Ik zal thans beginnen, met de voornaamste wifwerkselen van 
dit stelsel nog eens, zoo kort mogelijk , op te noemen. 
19. Het zij men het overtollige regenwater uit den bovengrond, 
vooral uit klei- en zware leemgronden, wil verwijderen, of 
wel het uit den ondergrond opstijgende water, op moeras- 
sige of van wellen voorziene plaatsen, wil afleiden, — altijd is 
het hoofduitwerksel, de toelating of vermeerdering van damp- 
kringslucht, zonder welker invloed de grond, op zekere diep- 
te, zelfs bij genoegzame bemesting, geen geschikt voedsel 
kan bevatten voor de planten, die men er op wil kweeken. 
Naar mate het water in den grond stijgt, of naar den duur 
van zijn verblijf aldaar, is de toegang der lucht, zoo niet 
belet, althans zeer bemoeijelijkt, en daarmede de groei der kul- 
tuurplanten belemmerd of verkort, wegens het gezegde ge- 
