-189 (51) 



Wel is het wenschelijlc op de bebouwing der proefvelden zoo- 

 veel mogelijk te letten en opheldering te vragen, wanneer ter zake 

 eenig bijzonder leit wordt geconstateerd, b. v. wanneer van eenig 

 proefveld een gedeelte wordt gebruikt voor padikweekbedden, wan- 

 neer het proefveld ter beplanting niet suikerriet aan een fabriek 

 wordt verhuurd of het desahoofd in over d r e v e n ij v e r b e- 

 V o 1 e n heeft het proefveld te bemesten, terwijl ile 

 bevolking zulks niet gewoon is, enz.." 



De door ons gespatieerde woorden bewijzen, hoezeer de I. and- 

 rente den misplaatsten dienstijver van het desahoofd vreest. De agro- 

 nomische onkunde van den Toelichter blijkt overigens uit liet feit, 

 dat hij opheldering wil doen vragen, als het proefveld voor rietcul- 

 tuur wordt verhuurd ; immers een padiproef veldje van 1/4 bouw te 

 midden van een hoog opgeschoten riettuin zou wel een zonderling 

 oogstcijfer te zien moeten geven, zoodat het proefveld gerust mag 

 worden verhuurd, als ook de omringende sawah voor riet verhuurd 

 wordt. 



Een oogenblik zou men kunnen rneenen, dat het belang van 

 de grondbezitters meebracht, de proefvelden juist te verwaarloozen, 

 teneinde door lager schijnende producties de landrente omlaag te 

 brengen. Maar daartegenover staat 1° liet directe belang van de be- 

 zitters der proefveldsawah's bij een goeden oogst, '•1° het belang van 

 het desahoofd bij het bedrag van de landrente, waarvan hij 87o als 

 inningsloon geniet, en 3"^ het belang van het onderdistrictshoofd om 

 geen slecht figuur te maken met de onder zijn toezicht verzamelde 

 proefsnitóijfers. De invloed dezer belangen weegt ongetwijfeld ruim- 

 schoots op tegen een eventueelen invloed der gezamenlijke grond- 

 bezitters in de desa. 



De boven dit IVe hoofdstuk gestelde vraag meenen wij dus als 

 volgt te moeten beantwoorden : de Landrentegegevens omtrent den 

 padi-oogst leveren een uitstekenden grondslag voor een billijke hef- 

 fing der padjek of landrente, doch zijn ten eenenmale ontoereikend 

 om als grondslag te dienen voor de bepaling der huurwaarde van 

 bepaalde sawah's. 



V. De drie best.aii(lcleeleu der Voorloopig bepaalde minimum 

 grondhuurprijzeu voor sawahgrondeu zijn alle te hoog. 



Volgens art. 1 der Regelen omtrent de minimumprijzen, bedoeld 

 in art. 8 al. Ib der nieuwe grondhuurordonnantie, worden deze mi- 

 nima voor elk gewest vastgesteld door den Resident, zoodra door 



