221 (83) 



sawali naren geweest. Een terugtrekken tier rietcultuur zou reeds 

 uit dien hoofde een directe daling van het gemiddelde padiproduct 

 per bouw ten gevolge hebben. Het sterkst geldt dit wel voor de sui- 

 kerstreken in Djocja en Solo, waar 2/. van den grond met riet be- 

 plant is. 



De derde omstandigheid is het belang, dat de 

 suikerindustrie heeft b ij de t ij d i g e beplanting 

 der s a w a h 's, hetwelk zulk- een essentieel punt 

 V o r m t V o o r h e t welslagen van d e n p a d i - o o g s t. Hier 

 wordt door vele honderden Europeesche tuinemployé's een tegenwicht 

 geleverd tegen de tropische traagheid van den inlandschen landbou- 

 wer. De eerste taak dier employé's is, te zorgen dat de gronden, die 

 het volgend jaar met riet moeten worden beplant, de zoogenaamde 

 glanggangangronden, tijdig voor de paditeelt worden bewerkt. De 

 ,,Aanplantinstructie voor de cultuur van suikerriet" door Van Moll en 

 DouGLAS (Soerabaja 1918) zegt hieromtrent o.a. op pag. 6 het volgende : 



..De tuinopzieners geven acht, of de door het Bestuur en de door 

 de Irrigatie genomen en aangegeven maatregelen, om de bewerking 

 en de cultuur der glanggangangronden te bespoedigen, worden op- 

 gevolgd. 



Zij letten op hetgeen gedaan wordt om de bewerking der glang- 

 gangangronden te bevorderen. Zij gaan na of er regelmatig op gear- 

 beid wordt, of het gewas wordt verzorgd, vooral, of de verstrekking 

 van irrigatie water op tijd plaats heeft, of er voldoend water ter 

 beschikking van het gewas wordt gesteld en of de toegestane hoe- 

 veelheid water wordt gegeven, voorts of de leidingen zuiver, de dam- 

 men in goeden staat zijn en hoe het onderhoud is. 



Zij houden voeling met de Wedono's en met de Assistent- 

 Wedono's, met de Opzichters en met de Mantri's der Irrigatie, met 

 het hoofd der desa en met de Kamitoewa's en vestigen op geconsta- 

 teerde nalatigheden hunne aandacht, daarbij opwekkende om de oor- 

 zaak weg te nemen, en hen, zoo noodig, aansporende om te trachten, 

 dat door de bebouwers meer arbeid wordt gegeven". 



De resultaten van den arbeid der honderden tuinopzieners in 

 dit opzicht zijn ongetwijfeld mede zichtbaar in Tabel X; bij een oc- 

 cupatie van 257o der sawah's voor riet, brengen de 3 Zuidelijke Af- 

 deelingen der Residentie Soerabaja het tot 2e plaats, wat betreft de 

 padiproductie per bouw. 



Er helpt echter geen toezicht, als er werkelijk onvoldoend water 

 is voor het ploegen: dan moet de eene sawah op de andere wachten, 



