261 (123) 



beste sawah's van f 400 tot f 250 per bouw, voor de middelsoort 

 sawali's van f" 250 tot f 150 en voor inferieure sawah's van f 150 tot 

 f 100 per bouw. 



Verkoop van sawah's met recht van wederinkoop komt eveneens 

 weinig voor. De meest aangetrotren vorm hiervan is de voorwaarde- 

 lijke ver[)aneling (djoewal ahad), n.1. verpanding voor onbe[)aalden 

 tijd van het vruchtgebruik van sawah's. De pandgever mag de ver- 

 pande gronden inlossen, wanneer hem dat gelegen komt. Het recht 

 van iidossen gaat bij zijn overlijden over op de erfgenamen. Inlos- 

 sing kan niet plaats hebben alvorens minstens I oogstjaar verstre- 

 ken is, terwijl de pandnemer den grond niet mag vervreemden of op- 

 nieuw verpanden zonder toestemming van den pandgever of diens 

 erfgenamen. 



Verpanding van grond, waarbij het recht van inlossing aan een 

 bepaalden termijn is gebonden en de verpande sawah's bij niet-inlos-> 

 sing aan den pandnemer vervallen, komt in dit district nagenoeg niet 

 voor, evenmin als het uitleenen van geldbedrag op langen termijn, 

 met grond als onderpand. 



Verpanding van het vruchtgebruik van den grond voor den tijd 

 van 1 of 2 jaren, het z.g. tandhoe, komt in dit district voor; na ver- 

 loop van den vastgestelden termijn krijgt de eigenaar het vruchtge- 

 bruik van den grond weer terug, zonder dat inlossing plaats heeft. 

 Terwijl bij djoewal ahad de pandnemer de landrente betaalt, wordt 

 bij tandhoe de landrente voldaan door den eigenaar van den grond. 

 In beide gevallen worden de op den grond rustende desadiensten 

 door den eigenaar gepresteerd". 



In de laatste alinea van dit voorbeeld wordt de inlandsche ver- 

 huur als tandhoe vermeld, zonder dat huurprijzen genoemd worden. 

 Intere.ssant zijn echter de vermelde koopprijzen. In Nederland is de 

 koopji^ijs van gronden gemiddeld 25 maal zoo groot als de huurprijs 

 per jaari). Indien wij voor Java deze verhouding op 121/2 stelden, 

 zou uit de voor Sitoebondo vermelde koopprijzen een huur van maxi- 

 mum slechts f 32 af te leiden zijn. 



Het moet voor de Agrarische In.spectie zeer gemakkelijk zijn. 

 een afschrift te verkrijgen van II No. 3 van alle reeds bestaande 

 Districts-monografieën, waardoor zij een globalen indruk kan krijgen 

 van de onder irdanders geldende huren en koopprijzen. Met publica- 

 tie daarvan en van een daaruit te trekken lijst van huren en koop- 

 prijzen zal zij onze kennis op dit gebied belangrijk kunnen vermeer- 



1) Tijdschrift voor economische geografie r.)17 pag. 375. 



