515 (177) 



Welt blijkt nu echter? De laiidrenteinetiiigeii sluiten alle kleine 

 tarra's mee in, zooals leidingen van minder dan 3 meter breedte en 

 wegen van minder dan 2 meter breedte (beide inclusief bermen, 

 heggen enz.); graven; groote boomen; heuvels; steenhoöpen enz.. 

 Deze tarra's worden te zamen grooter, naarmate men den bergvoet 

 nadert en kunnen daar tot ver boven 10% van den beplantbaren 

 grond oploopen. Wij merkten reeds meermalen op, dat zulk een 

 globale meting voor de landrente weinig hindert, omdat het heffmgs- 

 percentage in vrijheid vastgesteld wordt; inderdaad blijkt het be- 

 lastingpercentage in geaccidenteerde streken gemiddeld veel lager te 

 zijn dan in vlakke streken, natuurlijk mede door andere invloeden. 



In vele streken werd nu tot voor kort de grond netto ingehuurd, 

 dikwijls na gedetailleerde opmeting door een door de fabriek bekos- 

 tigd beëedigd landmeter. Toen nu sommige der ambtenaren voor het 

 bekraclitigen der huurcontracten een oppervlaktebepaling volgens de 

 nieuwe opmetingen der Landrente eischten, had dit ten gevolge dat 

 zij daardoor het beplantbare areaal van sommige fabrieken met 10% 

 of meer verkleinden. Voor de arealen der kleine fabrieken aan den 

 bergvoet is dit echter een levenskwestie. Een fabriek mag niet meer 

 bouws beplanten dan het haar door de Regeering toegestane aantal. 

 Als van 700 bouws te planten riet echter 70 bouw afgaan, kan juist 

 de winst worden weggenomen, aangezien de algemeene kosten van 

 fabriek en personeel dan dezelfde blijven en dus veel zwaarder gaan 

 drukken op het resteerende deel van den aanplant. Het is bekend 

 genoeg, dat vele fabrieken op Java slechts rendabel zijn gebleven 

 door vergrooting van haar beplant oppervlak, terwijl zij bij verklei- 

 ning daarvan geen winst meer zouden hebben kunnen opleveren. 



Het kan echter nooit in de bedoeling liggen, een onpartijdige, 

 doch globale opmeting van den beplantbaren grond door de Land- 

 rente te doen strekken om een sinds jaren door de ambtenaren be- 

 krachtigd areaal plotseling op onbillijke wijze belangrijk in te krim- 

 pen. Steeds weer hebben wij met hetzelfde verschijnsel te doen: de 

 gegevens der Landrente worden door andere Diensten a bout por- 

 tant gebruikt voor doeleinden, waarvoor zij niet verzameld werden en 

 waarvoor zij niet geschikt zijn, en zonder de daardoor ontstane on- 

 billijkheden tegelijk op te heffen. Als in een streek 10% nieuwe tarra 

 mee wordt ingemeten, mag men niet eischen, zulk een meting in te 

 voeren bij de grondhuur, indien niet tegelijk het areaal op de oude 

 grootte mag worden gehouden. Zulke billijke aanvragen werden 

 echter door het Binnenlandsch Bestuur geweigerd. Derhalve moesten 



