329 (191) 



men, is dan ook, voor zoover wij weten, niet gekomen van landbouw- 

 kundige zijde, doch van rechtsgeleerde zijde. Het eerst vinden wij 

 liet in Archief 1910 Bijblad p. 965 in een polemiek met Mr. Van 

 Devkntkr ; meer uitvoerig is het in Archief 19iU Hijblad p. lü()9 

 e.v. in het Programma van het Syndicaat behandeld, terwijl het in 

 Archief 1911 p. 453 als volgt is geformuleerd: „Is eenmaal een al- 

 gemeen systeem van berekening vastgesteld, dan kan ook ieder dien- 

 overeenkomstig in ieder speciaal geval berekenen, wat de inlander 

 bij eigen bebouwing verdient, en weet dus de suikerindusti'ie eens 

 en voorgoed, hoeveel minstens moet betaald worden, om het verwijt 

 te ontgaan, dat de grondhuur minder zou zijn dan de verdiensten 

 bij eigen bebouwing. De suikerindustrie kan dan door meer te bela- 

 len zorgen, dat (ie grondhuur voordeeliger is dan eigen cultuur". 



Naar aanleiding van dit plan van den toenmaligen Voorzitter 

 wendde het Dagelijksch Bestuur van het Syndicaat zich tot den Di- 

 recteur van Landbouw bij schrijven van 25 April 1911 met verzoek, 

 een enquête te willen instellen naar de mogelijkheid om zulk een 

 plan tot uitvoering te brengen (Jaarverslag Syndicaat 1911 p. 21). 

 Dit schrijven is opgenomen in Archief 1911 p. ö22 — 634; liet is rijk 

 van inhoud en vestigt de aandacht op de uitermate talrijke punten, 

 die in aanmerking zouden moeten komen voor de voorgenomen be- 

 rekening der genotsderving. Geen wonder, dat de Directeur van 

 Landbouw voor een poging tot oplossing van dit landbouwkundig 

 reuzenprobleem bedankte, en het schrijven doorzond aan zijn minder 

 deskundigen collega van Binnenlandsch Bestuur, die blijkens de 

 gedrukte Notulen der Hoofdbestuursvergadering van het Syndicaat 

 van 23 Febr. 1912 het schrijven accepteerde en zich ertoe zette de 

 kwestie te bestudeeren en er zelfs proeven over fe nemen, van wel- 

 ker uitslag ons echter nooit iets bekend geworden is. 



Hoe moeilijk het is, den oogst over groote oppervlakken vast te 

 stellen, is in ons IVe Hoofdstuk gebleken. Wij bespraken daar, dat 

 de Landrente het padiproduct tracht- te berekenen naar een weging 

 van omstreeks één promille van den oogst. Daartoe wordt de oogst 

 gewogen van 5 vast aangewezen proefvelden van 1/4 bouw per 1000 

 bouw, van welke 5 snitten er gemiddeld 1 om verschillende redenen 

 uitvalt. Bij toepassing van de waarschijnlijkheidswet op zulke snit- 

 cijfers blijkt, dat zij althans voor de sawahgroepen van een district 

 geen betrouwbare gemiddelde oogstcijfers kunnen opleveren. 



Een meer betrouwbaar gemiddeld oogstcijfer werd in Hoofd- 

 stuk IV besproken voor het perceel Alkmaar, waar op elke 10 bouw 



