33:^ (195) 



industrie, wanverhoudingen en misstanden in het leven heeft geroe- 

 pen ten nadeele van beide partijen, en ook een der redenen, zoo niet 

 de voornaamste reden is, dat er vele gewesten zijn aan te wijzen, 

 waar de door de landbouwnij verheid betaalde grondhuurprijzen niet 

 geacht kunnen worden in een passende verhouding te staan tot de 

 waarde van het genot, hetwelk de grondbezitter door de verhuur van 

 zijne gronden derft". 



ITet is bekend, zegt dus de schrijver, dat het voorschottenstelsel 

 ook bij de inhuur van gronden bij de Europeesche industrie, ,, wan- 

 verhoudingen en misstanden i;i het leven heeft geroepen ten nadeele 

 van beide partijen". Dat is toch wel een wat magere motiveering; 

 men zou toch wenschen, dat iets omtrent de bronnen werd meege- 

 deeld, waaruit die bekendheid verkregen kan worden; dat iets om- 

 trent den omvang dier „wanverhoudingen en misstanden" werd mee- 

 gedeeld ; dat men vernam, of de omvang van die misstanden zich in 

 de laatste jaren in de richting van uitbreiding of inkrimping bewo- 

 gen heeft; welke omstandigheden, die sinds de laatste ordonnantie 

 van 1900 zijn opgetreden, thans den wetgever tot nieuw^e maatrege- 

 len genoopt hebben; en zooveel meer. Maar van dat alles niets. Wij 

 moeten het doen met deze enkele, volkomen ongegronde bewering 

 van een niet ter verantwoording te roepen man. Het is niet meer dan 

 een roep uit het verleden, die als een echo weerklinkt tot in dit 

 staatsstuk. 



De 2e helft van den aanvangszin der Toelichting poneert, dat de 

 betaalde grondhuurprijzen „niet geacht kunnen worden in een pas- 

 sende verhouding te staan tot de waarde van het genot, hetwelk de 

 grondbezitter door de verhuur van zijne gronden derft". Wederom 

 wordt de lezer alleen gelaten met zijne gedachten. Geen spoor van 

 motiveering van zulk een enorme uitspraak, die bovendien zoo totaal 

 onjuist is. Geen aanwijzing van bronnen, waaruit die onjuiste mee- 

 ning geput is. Niets dan de zware verdachtmaking door den niet 

 ter verantwoording te roepen man. 



Wij hebben o.a. in het Vlle hoofdstuk aangetoond, dat de grond- 

 bezitter in volkomen vrijheid zijne gronden verhuurt, zoodat hij het 

 genot van de te ontvangen huurpenningen verkieslijk blijkt te achten 

 boven het genot, dat hij derft door de eigen cultuur op het verhuur- 

 de stuk grond tijdelijk op te geven. De „passende verhouding", die 

 de Toelichter tusschen de beide genietingen wenscht, kan naar onze 

 meening slechts die zijn, welke de grondbezitter daarvoor wenscht, 

 blijkende uit zijne vrijwillige of zelfs gretige verhuur, en geen en- 



