371 (233) 



Het gfiwicht per H.L. in de voorlaatste kolom is ontleend aan 

 Verslagen en Mededeeiingen van de Directie van den Landbouw J913 

 No. 4, Verslag over den Landbouw in Nederland over 1912 p. XL 



Op Java en Madoera was de oogst aan sawahpadi per bouw blij- 

 kens Korte Berichten Bijlage No. 24 resp. 35 van 10 Augustus resp. () 

 December 1918 als volgt: 



In 1916 23.39 pik. droge padi per bouw; d.i. ruim 12pikol rijst. 



In 1917 21.20 [)ik. droge padi per bouw; d.i. ruim 12 pikol rijst. 



In vroegere tijden, toen nog niet zooveel gegevens beschikbaar 

 waren en toen nog niet zooveel minder goede sawah's door de voort- 

 durende uitbreiding geoccupeerd waren, schatte men het gemiddeld 

 product op 2(3 i)ikoI droge padi, of ruim 13 pikol rijst. 



De gronden in Europa staan dus in productiviteit in het alge- 

 meen geenszins achter bij die op Java. 29 Pikol tarwe of 26 pi- 

 kol boonen per bouw zijn een enorm gemiddeld product, vergele- 

 ken bij gemiddeld 13 of 14 pikol rijst. Dat rogge slechts 17 pikol 

 per bouw geeft, komt doordat rogge de graansoort der armste gron- 

 den is, te vergelijken met het product van onze tegallans. Voor -aard- 

 appelen is het voedselproduct van gemiddeld 248 H. L. per hectare 

 enorm. De toename der productie per hectare in Nederland sinds 

 een halve eeuw is het meest frappant voor tarwe en aardappelen. 



In Verslagen en Meded. v. d. Directie v. d. Landbouw 1914 No. 

 4 wordt op pag. LXXIII voor den oogst van den akkerbouw in Ne- 

 derland in 1912 een gemiddelde opbrengst gecalculeerd van f 311, — 

 per hectare over een oppervlak van 781147 hectare. Over 1909— 1912 

 was de opbrengst van den akkerbouw gemiddeld f 282, — per hectare. 



Ondanks de continue padicultuur in sommige sawahstreken en 

 de geregeld toenemende polowidjoteelt op de sawahgronden en on- 

 danks den eeuwigen tropischen zomer, leveren de inlandsche gewas- 

 sen op de sawahgronden van Java blijkens alle genoemde cijfers 

 thans gemiddeld dus niet meer op dan de Nederlandsche gewassen 

 op alle bouwgronden aldaar, i) Als wij voor Java niet alleen de sa- 

 wahgronden, maar ook de tegallans onder de bouwgronden meere- 

 kenden, zou de vergelijking voor Java nog ongunstiger uitvallen. 



Dat in Nederland de huurprijzen van den grond gemiddeld 

 slechts f 36 tot f 41 per bouw waren, kan dus niet aan mindere 

 productiviteit geweten worden. 



Vooi' Java zullen wij de huurwaarde op 2 wijzen kunnen aflei- 



1) Verftelijk E. Giltav, IJeber die vegetabilisch(3 Stofl'bildiing in den Tropen und in Mittelenropa; 

 Annales du jai-din bot. de Buitenzorg XV 1S-9S p. 72 : „Nicht einmnl für alle als Stichprobe lieraus- 

 gewahlte CulUiigewüchse betiagt die Ernte auf Java mehr wie hier". 



