392 



veelal vergezeld wordt door de vorming van typische zooglosa. Van 

 zelf sprekend gaat hierbij de beweeglijkheid der bacteriën geheel 

 verloren, ofschoon die in bepaalde gevallen kan terugkeeren, wan- 

 neer het omhullende slijm in water oplost. 



In Tabel VI zijn een aantal waarnemingen vereenigd aangaande 

 de kultuurvoorwaarden, waaronder de verschillende stammen al of 

 niet beweeglijk werden bevonden. 



Tabel VI. 



Overzicht van de kultuurvoorwaarden, waaronder de 



verschillende stammen van bact. herbicola 



beweeglijk bleken te zijn. 



Aan deze gegevens kan nog worden toegevoegd, dat op glucose- 

 pepton-gelatine dezelfde resultaten werden verkregen als op mout- 

 gelatine. 



Uit de tabel blijkt duidelijk, hoe de beweeglijkheid een zeer 

 onstandvastige eigenschap is, die nu eens onder deze, dan weer 

 onder gene voorwaarden te voorschijn komt. Het moet dan ook zeer 

 waarschijnlijk worden geacht, dat de stammen No. 10 en 12 onder 

 nog andere kultuurvoorwaarden eveneens nog wel in beweeglijken 

 toestand zouden zijn verkregen. Dit wordt nog gesteund door het 

 feit, dat de voor de ciliënkleuring gebezigde stammen 1, 2, 5, 8 en 

 11 alle zeer beweeglijk waren na kultiveering gedurende twaalf uren 

 op glucose-peptonagar bij 30° C, terwijl de stammen 2 en 8 onder 

 dezelfde omstandigheden op moutagar gekweekt, geen eigenbewe- 

 ging vertoonden. 



