^3 



men de standaardafwijking van de oorspronkelijke variantengroep ; 

 men spreekt dan ook wel van de standaardafwijking in de groep, i) 



Naast het rekenkundig gemiddelde is dus de standaardafwijking 

 de belangrijkste grootheid bij die soort van variantengroepen, waar- 

 mede men bij onze rietproeven te maken heeft en die zich daar- 

 door kenmerken : 



1°. dat er bepaalde eindige, uiterste waarden aan te geven zijn, 

 waarbinnen het optreden van varianten beperkt blijft ; deze uiter- 

 sten bepalen het variatiegebied of de variatiebreedte ; 



2°. dat de verdeeling der varianten binnen deze uiterste gren- 

 zen op bepaalde wijze geschiedt, in dien zin. dat de verhouding van 

 het aantal varianten in een willekeurig punt of een willekeurig ge- 

 deelte van het variatiegebied tot het aantal overige varianten zich 

 in hoofdzaak niet wijzigt, wanneer men maar eenmaal een ,,zeer 

 groot" aantal varianten heeft en daar nieuwe bijvoegt. 



Onder de sub 1 en '2 bedoelde voorwaarden is het onverschil- 

 lig, welken vorm de variatiecurve bezit. De ervaring leert echter, 

 dat de meeste biometrische curven en onder meer ook die, welke 

 hier in het bijzonder onze aandacht vragen, in vele gevallen min of 

 meer, soms zelfs in zeer hooge mate, met de normale variatiecurve 

 (toevalscurve, curve van de foutenwet) (zie Geerts 1. c blz. 917) 

 overeenkomen. De kenmerkende grootheden van de normale varia- 

 tieverdeeling (hare constanten) laten zich met groote nauwkeurigheid 

 alleen met behulp van een ,,zeer groot" aantal varianten vaststellen. 

 Wij veronderstellen, dat bij onze variabele grootheden het aantal 

 mogelijke varianten eveneens ,,zeer groot" is. omdat alleen dan de 

 formules, die uit de eigenschappen der normale variatiecurve afgeleid 

 werden, ook op haar van toepassing zijn. Tegen deze veronderstelling 

 behoeft geen bezwaar te bestaan, omdat het proefveld altijd slechts 

 een deel, gewoonlijk slechts een klein deel, van het grondstuk uit- 

 maakt, waarvoor men het resultaat wenscht te laten gelden. 



De uitdrukking •) „zeer groot" eischt eenige nadere toelichting. 



1) Vat men de oorspronkelijke varianten van een gioe}» in een aantal onder- 

 groepen samen, waarvan men bijv. de gemiddelden bepaalt, dan kan men met die 

 gemiddelden als .varianten van een boogere orde weer berekeningen uitvoeren. 



Men kan bijv. de afwijkingen (fouten) hepalen, dié deze deelgemiddelden ten 

 opzichte van het totaalgemidHe.lde bezitten en uit deze afwijkingen (fouten) de 

 standaaidafwijking (standaaidfout) berekenen. Deze dient men dan van de stan- 

 daardafwijking vun de oorspronkelijke varianten te onderscheiden, hetgeen door 

 ecu index geschieden kan, bijv. O"^. 



Men kan de standaardafwijking van de oo!'st)ronkelijke vai-iantengroep natuur- 

 lijk ook van een index voorzien, n;aar in den regel laat men dat acfiteiwege. Men 

 is natuurlijk vrij in de keuze van zulke indices en dient daarcim steeds aan te gevcu, 

 wat men in een bepaald geval met een zekeren index bedoelt. 



