- 10 - 



De regenval in de Federated Malaj- States blijft in het alge- 

 meen ver beneden de genoemde getallen en i.s veel regelmatiger 

 over het jaar verdeeld, zoodat buitengewoon regenrijke maanden, 

 als bij ons in den Westmoesson op sommige ondernemingen 

 voorkomen, in de statistieken niet te vinden zijn. 



De gemiddelde regenval over 7 jaren van de 18 regenstations 

 in de staten Perak, Selangor en Negri Sembilan (waarin 98°/^ 

 van de rubberondernemingen in de F.M.S. gelegen zijn) is 93 

 inches ^= 2325 mM. 



Deze regenval is vrij gelijkmatig verdeeld; alleen zijn de 

 maanden Juni tot Augustus gewoonlijk onder en October tot 

 December boven het gemiddelde. Als voorbeeld moge de ge- 

 middelde regenval van Kuala Lumpur over de jaren 1904 — 1911 

 dienen : 



Zunder aan deze statistische gegevens een te groote waarde 

 te willen toekennen, geloof ik toch, dat de conclusie gewettigd 

 is, dat verscheidene rubberondernemingen op Java ten gevolge 

 van den regenval meer gevaar loopen, dat schim melziekten er 

 epidemisch optreden dan dit in het algemeen in de F.M.S. het 

 geval is. De ervaringen met djamoer oepas en nu weer met 

 kanker stemmen volkomen overeen met wat op grond van deze 

 regencijfers te verwachten valt, namelijk een ernstige uitbreiding 

 dezer schimmelziekten gedurende den Westmoesson en een be- 

 langrijke teruggang in den Oostmoesson. 



2o. Htt plantoerband. 



Zonder eenigen twijfel is het nauwe plantverband van de 

 meeste rubberondernemingen op Java een machtige factor ten 

 opzichte van de intensiteit van schimmelziekten. Reeds bij dja- 

 moer oepas is dit herhaaldelijk opgemerkt; bij kanker is het 

 misschien van nog grooter belang. 



Algemeen wordt tegenwoordig ingezien, dat men aanvankelijk 

 Hevea te dicht geplant heeft. Ook op Java ziet men dit in en 

 begint men meer en meer uit te dunnen. 



