Des anderen daags ’s morgens vertrok ik weder naar de rivier 
Tjikoenier, wanneer het mij eindelijk gelukte den overkant te 
bereiken, en langs eenen grooten omweg, in de hoofdplaats van 
het district Singaparna aante komen; alwaar ik voor het eerst 
vernam, dat eene tweede uitbarsting op den 12den had plaats 
gehad. Gelijktijdig kwam ik aldaar aan met den inspecteur 
Ermatinger en deszelfs adjunct Hansen. Buiten het districts hoofd, 
de priesters, den Djaksa en eenige tot de politie behoorende in- 
landers, was alles ledig, alles dood, en deze schoone negorij geheel 
verlaten. Het aanwezen van den fommongong van Soemedang, die 
districtshoofd van den Galoengoefg is, gaf spoedig vele inwoners 
moed, om in hoofdplaats Singaparna terug te keren. Ik liet dade- 
lijk een locaal voor de zieken in orde brengen, en, binnen weinige 
uren, werden door den ijver van den korporaal mijmer oppas- 
sers, Singa, meer dan vijftig Javanen aangebragt, welke, zoo 
door vuur als door stenen gewond, verschrikkelijk geteisterd 
waren. De wijze waarop de menschen gered werden, was 
door middel van bamboezen over den modder te leggen. Uit- 
hoofde de berg tot op een afstand van 7 à 8 palen niet te 
naderen was, zond ik, gedurende eenen -geruimen tijd, des 
nachts, vertrouwde inlanders op de hoogste heuvels, om te 
zien of men hier of daar ook nog vuur ontdekte, en er zich 
noch ongelukkigen hulploos mogten vinden. Niets verder 
vernomen hebbende, heb ik mij zelven overtuigd gehouden, dat 
aldaar niets meer ter redding overbleef. | 
Hartbrekend was het schouwspel, hetwelk ik alom ontwaarde; 
daarbij hoorde men telkens nog een sterk geluid uit den berg 
opkomen, en angstig vlugte ieder op de naastliggende heuvels. 
Bij mijne komst op Tassikmalaija vond ik de inlanders dan 
ook alle op de aangrenzende hoogten. Ik gaf den aanwezenden 
priester last, om deze menschen te bewegen, om terug te keren; 
heteen van een goed gevolg was, vooral toen zij zagen dat 
hunne hoofden de plaats niet verlieten ; waaromtrent ik de noodige 
