— 168 — 
Steenkolenvorming. 
In de Silesische Vereeniging voor vaderlandsche kultuur sprak 
de heer Görperr over de steenkolenvorming en ontwikkelde daar 
hoofdzakelijk de uitkomsten zijner onderzoeking van de steen- 
kolenvlotten in Westfalen. 
Deze onderzoekingen bevestigen den Aoofdzakelijk plantaar- 
digen oorsprong van de steenkolen, terwijl slechts op weinige 
plaatsen zoetwater- en zeemollusken daarin worden aangetroffen. 
Hoofdzakelijk zijn het de stammen van Stigmariae, Sigillariae, 
Lepidodendreae en Calamites, die de massa van de steenkolen- 
vlotten vormen, en welker min of meer wel bewaarde schors 
meestal reeds met het bloote oo aan de kenmerkende likteekens 
der bladen is te onderscheiden. Wanneer de ontlede stammen 
nog kleiachtige opvullingen behielden, ontstonden daaruit de 
gemengde koolsoorten, de schsoferswoeren en brandschiefers. De 
eigenaardige pyramidale of bolvormige afzonderingen der kool, 
die door haren vorm het gekristalliseerde zwavelspiesglans en 
cinnaber herinneren, zijn, evenmin als de onregelmatig kon- 
eentrische lagen van de zoogenoemde bogenkool, van organischen 
oorsprong. De wezelige anthraciet of minerale houtskool Àaaren- 
tegen, die in lagen van 1/4 — 1/2 duim de ware steenkolen der 
pudere formatie vergezelt, en door deze wijze van voorkomen 
een der gewigtigste onderscheidingsteekenen daarvoor is, ver- 
toont onder het mikroskoop de goed bewaarde struktuur der 
Auracariae en doet zich niet zelden voor in magtige stammen, 
die tot Auracarites carbonarius moeten gebragt worden. 
Buitendien komen ook Kalamiten, zelden daarentegen de ove- 
rige stammen in den toestand van vezelkool voar; zij begeleiden 
steeds het zwavelkies, zijn gemakkelijk brandbaar, maar wolstrekt 
niet van anthracitische geaardheid. 
Het is nu gebleken, dat men ten onregte aan de Varens een 
zoo groot aandeel in de steenkolenformatie toeschrijft, daar de 
boomvarens tot dus verre slechts in zeer weinige exemplaren 
zijn aangetroffen, want de Psarolithen behooren voor het groot- 
ste gedeelte tot den boven de kool gelegen’ rooden zandsteen. 
