— 3 — N 
\ . 
bij te komen mogelijk was, dan door het afschroeven van der 
konus, die het objektief draagt, deed ik een blok maken, waar- 
in de kubus van den kijker onbewegelijk vastgezet kon worden, 
en na de vertikaal-cirkels afgenomen te hebben, gelukte het mij, 
met eene houten nijptang, daartoe opzettelijk vervaardigd, den 
konus af te schroeven. Daarop werd het prisma uitgenomen 
en schoon gemaakt. 
Het bleek ons toen, dat de afwijking van den prismatischen 
vorm veel grooter, en de helderheid minder was, dan bij Mun- 
chener prismen gewoonlijk het geval is, en ik besloot, een ander 
uit Munchen te ontbieden, dat mij nu eenige dagen geleden, 
door de welwillende tusschenkomst van Dr. Oupemaxs gewor- 
den is. Intusschen moest het andere prisma weder worden in- 
gezet, en ik ben er niet geheel mgeslaagd, het zoo te stellen, als ik 
om de zuiverheid der beelden verlangde. Van daar herhaalde 
proeven om dit gebrek weg te nemen en even dikwerf werktui- 
gelijke verandering der kollimatiefout. 
Om de kollimatiefont te bepalen, maakten wij veelal gebruik 
van het eene werktuig als kollimator van het andere. 
De kijkers waren gemakkelijk op elkander te rigten. Onze 
vertikale middeldraden bestonden uit twee diet bij elkander 
staande draden, waartusschen de vertikale draden van het werk- 
tuig, dat als kollimator gebruikt werd, scherp konden worden 
ingesteld (1). Eene enkele proeve van meting wil ik hier opgeven. 
(1) Het instrument in den meridiaan gebruikende, schijut een enkele middel- 
draad verkieslijk, doeh met eenige oefening is het. niet moeijelijker, om den 
doorgang door het midden van het ruitje, gevormd door de twee vertikale en ho- 
rizontale draden, waar te nemen, dan het voorbijgaan van een’ enkelen draad. De 
dubbele vertikale draad eaf bovendien bij het nemen van zenithafstanden te veel 
voordeel, om dien niet te behouden en bij de waarneming der maan, geloof ik, 
dat men zelfs scherper het oogenblik van doorgang, door het midden tan twee 
zeer digt bij elkander gelegene draden, kan waarmemen, dan van een enkelen 
draal, waarbij de defraktie-verschijnselen naar het zmij voorkomt, het juiste oo- 
genblik altijd eenigzins onzeker maken. Gaarne had ík daarvan eene proeve willen 
nemen, door al de vertikale draden dubbel te maken, doch het mogt mij niet ge- 
lukken, zoo vele eu alle op den gewenschten kleinen afstand in te spannen. 
