— 265 — 



Het sumatrasclie rundvee (djawi) gelijkt eenigz:iiis op 

 het javasclie bergras , doch is krachtiger gebouwd , en vau 

 eenen kleinen bult op de schouders voorzien , die tevens als 

 kussen dient voor het juk, waarmede het den ploeg en de pe- 

 datti trekt. Het vleesch is niet bijzonder malsch , het- 

 geen misschien aan den arbeid, die het te verrigten heeft, 

 moet worden toegeschreven. Men gebruikt bij voorkeur rund- 

 vee tot het werk, en wel omdat het meer handelbaar is 

 dan ongeoefende karbouwen, en toch zag ik deze laatste 

 zoo gedwee en gedresseerd, dat ze op het kommando van 

 hunnen geleider het juk zelve van den grond opligtten en 

 over de hoornen schoven , zoo dat het op den nek ter be- 

 stemder plaatse te regt kwam , zoodat zij zich zelve inspan- 

 nen. Het zijn vooral de orang-kling, die hiermede zeer goed 

 weten om te gaan. Voor eenen maleijer is het te veel moei- 

 te om zijne buffels te dresseren. 



Te Kajoetanam is ook een logement, waar ik mijnen 

 intrek nam. Ook is er een kontroleur en eene kleine be- 

 zetting met éën' officier, ter bewaking van een miniatuur- 

 fortje. De bevolking neemt hier toe , en hier en daar vindt 

 men geregelde kampongs , die echter niefc groot zijn en 

 in regte lijnen, ter wederzijde van den weg, zijn aangelegd. 

 De huizen zijn alle naar hetzelfde model gebouwd , onver- 

 schillig of ze van hout of van bamboe zijn. De vloer rust 

 op palen van + 5' hoogte, die van hout of van pakoe-bat- 

 tang (boomvaren) zijn. Deze palen , welke boven den vloer 

 doorloopen, maken tevens de stijlen voor het gebouw uit. 

 Op den vloer staat aan den voorkant eene balustrade van 

 1' hoog, waarachter de heeren en dames, die niets te doen 

 hebben , zitten uit te kijken en den tijd te dooden. Des nachts 

 wordt het geheel met ramen digt geschoven. 



De raadzalen , die men nog hier en daar in de kampongs 

 aantreft , en die meestal den vorm van een schip hebben , 



JJe SERIE DL IV. 18 



