95 
genomen werd, veroorloofde niet de berekening in te rig- 
ten zooals in het verslag op blz. 19 en in de zesde bijlage 
is uiteengezet. De volgende wijze van berekening is nog- 
tans geheel voldoende. | 
Ik leidde voor beide de chronometers, die gebruikt wer- 
den, de gangen af, voor elken avond het midden nemen.le 
tusschen den gang, die eene kombinatie met de laatst voor- 
gaande tiĳdsbepaling, en den gang die eene combinatie met 
de eerstvolgende tijdsbepaling gaf; het verschil van de voor 
beide chronometers gevondene gangen werd vergeleken met 
het verschil der gangen , zooals de vergelijkingen der chrono- 
meters door den elektromagnetischen telegraaf die gegeven 
hadden. Meestal bestond eene zeer goede overeenkomst (be- 
halve in de gevallen reeds boven herhaaldelijk genoemd) en het 
kleine verschil werd gelijkelijk over de gangen der beide chro- 
nometers verdeeld ; met deze afgeleide gangen nu werden de 
korrektiën der chronometers tot hetzelfde tijdstip herleid, 
Ik moet hier nog bijvoegen, dat in December 1862, en 
het begin van 1865, toen ik te Batavia en de heer Vos- 
winkel op de andere plaatsen waarnam, de tweede verge- 
lijking der chronometers steeds den volgenden morgen 
geschiedde. De grond hiervan lag in het aanhoudende 
slechte weder, dat in die maanden steeds heerscht, waar- 
door bijna altijd bij zons-ondergang de lucht geheel be- 
wolkt was of spoedig betrok. Onder die omstandigheden 
kon bij de drukte der dienst op de telegraaf kantoren, niet 
gevorderd worden dat deze voor eene vergelijking na de 
waarnemingen zouden openblijven. Ik reed dus telkens na 
de eerste vergelijking der chronometers naar mijne woning 
terug, op wier erf ik, als het weder opklaarde, mijne 
waarnemingen nam. Den volgenden morgen bij het ope- 
nen der kantoren, seinden wij elkander wederkeerig of wij 
eene tijdsbepaling verkregen hadden, en was dit op beide 
plaatsen het geval geweest, dan eerst werd de tweede ver- 
gelijking der chronometers door den telegraaf gedaan. Bij 
de laatste waarnemingen, gedaan in 1864, konden de 
