51 
op die terugreize te vergezellen. Dien ten gevolge scheepte 
ik mij op: dien datum te Makasar in, en kwam den 
24sten, na eene reis van 6 dagen en 9 uren, op de reede 
van Batavia aan. De laatste tijdsbepaling te Makasar was 
van 14 December, de eerste te Batavia van 21 December, 
zoodat de tusschenruimte, de lengte der reis in aanmer- 
king genomen, zoo gering mogelijk geweest is. 
S 2. 
Over de medegenomen instrumenten, de methode van 
waarnemen en berekenen, enz. 
Even als op de reis, in het vorige jaar ondernomen ter 
bepaling van eenige punten op en nabij de Westkust van 
Berneo, waarvan het verslag te vinden is in deel XXVII 
van het Natuurkundig Tijdschrift der Koninklijke Natuur- 
kundige Vereeniging, nam ik van Batavia mede: 
1°. het universaal-instrument van Repsold, 
20. acht chronometers, ditmaal Hohwü, Nos. 591, 595, 
594, 595, 455, 457 en Dent 2250, 
30, een patentcirkel van Pistor en Martins, 
4°. een thermometer, 
50, een barometer, 
6°. eene kist gereedschap, 
70, een voetstuk met vloer, 
80. een meetsnoer en smalkalder boussole, 
Van de chronometers diende Dent 2250 steeds als ob- 
servatie-horologie, met hetwelk ik de anderen, aan wal 
voor en na de waarnemingen, aan boord voor het ver- 
laten van het schip en ‘na het terugkomen aan boord, 
vergeleek. Om te voorkomen, dat ik door het verspringen 
van den observatie chronometer misleid werd, (zie het 
verslag over de bepaling der ligging van Muntok enz, 
in deel XXVI van dit tijdschrift), liet ik steeds in de 
