110 
A 
van boomstammen in het veen een bewijs is voor een 
vroeger daar bestaand woud, dat door een vreeslijke ka- 
tastrophe werd verwoest en van welke hevige werking de 
verwarde ligging der boomstammen nog de sporen doet 
zien. Vroeger dacht men in Nederland, waar diergelijke 
boomstammen (kienhout) in menigte in de veenen worden 
aangetroffen, ook aan verwoeste omgewaaide bosschen en 
men bragt hunne lage ligging in de lage veenen in ver- 
band met het vroeger zoo dikwerf aangenomen denkbeeld 
van het dalen van den Nederlandschen bodem. Wij zijn 
echter omtrent deze omstandigheid, vooral door het uit- 
muntende werk van dr. Staring: »De bodem van Neder- 
derland”, beter ingelicht en weten nu, dat wij niet altijd aan 
verwoeste bosschen behoeven te denken,.wanneer wij in 
de veenen kienhout aantreffen. Op de lage veenen groeide 
zwaar hout en naarmate de boomen door de eene of an- 
dere oorzaak stierven en na soms eenen geruimen tijd aan 
de inwerking van insekten, zwammen en atmospherilien 
te hebben blootgestaan, werden ze eindelijk door den wind 
omgeworpen of een eind boven den bodem afgebroken, en 
zakten naar den bodem van het veen. Ook de overgeble- 
ver stameinden van de afgebroken boomen zakten ein- 
delijk weg, wanneer de overgeblevene wortels geen genoeg- 
zamen steun meer opleverden, en behielden somtijds hun- 
nen vertikalen stand, waardoor zij op dem bodem van het 
veen overeind bleverf staan en het voorkomen hadden als 
of zij op dien bodem waren gegroeid. Hieruit volgt dat de 
ligging van de boomstammen op den bodem van het veen 
zeer verward moet zijn en dat zij ook een zeer ongelijk- 
matig omzettings-proces ondergingen. 
De boomen stortten toch niet allen tegelijk om, maar 
de eene vroeger, de andere later, naarmate zij gestorven 
waren. Die nu het langst in het veen hebben gelegen, dra- 
gen ook natuurlijk de meeste sporen van het omzettings- 
proces, terwijl die, welke in later tijden naar den bodem 
zakten, hiervan miuder de kenmerken dragen. Bevestigt 
ed ad 
