569 
de omgeving van het land niet meer moerassig, maar 
goed sawaland, weinig boven zee verheven, maar hier 
reeds droog; Junghuhn kwam er op het eind van den 
regentijd 1858. 
Hoogte. Die van den heuvel »Kalanganjar” is, bij de 
hoogste horreling, meer dan 50 à 55 voet boven de vlakte. 
Men ziet van hier om de oost tot in zee; om de noord, 
het hooge land Madoera. De hoogte was voor 20 jaren 
geleden reeds meer dan 55 en vermoedelijk wel 60 voeten 
boven het omringende vlakke land, dat ongeveer 15 voeten 
boven zee (hoog water) ligt. Op den heuvel staande, schijnt 
de op den weg staande wagen, 5 minuten afstand hemels- 
breedte, zeer klein, en de bewegende menschen op weg 
zijn onherkenbaar; een bewijs van meerdere hoogte dan 
55 voeten. 
De westelijke heuvel, »Poeloengan”, is minder hoog, 
minder doorkloofd, en zal kwalijk 55 voeten boven de 
vlakte verheven zijn, op de hoogste punten namelijk. 
Dat de hoogte toegenomen is in 20 jaren, meen ik te 
moeten betwijfelen, voor zoo veel die ophooging »voeten” 
of ellen zoude moeten zijn. De uitvloeijing vaa het mod- 
derwater uit vele porien, vormt op vele plaatsen minia- 
tuur heuveltjes, tepels, van één duim of een paar duim 
hoogte, rondom de porie, waaruit gas en water welt. En 
de porie-wel aan den hoogsten top, is immer papperig week 
in den omtrek, zonder raud; en het uitvloeijend modder- 
water stroomt eerst af langs kleine geulen, die in vrij diepe 
kloven beneden-waarts loopen en door die kloven wordt 
het modderwater naar het omliggend terrein vervoerd. Om 
de oost en zuid van den heuvel van »Kalanganjar” zijn 
hieruit poelen en plassen ontstaan, die als zeewater rui- 
ken in den wind. Daar, waar de grond overstroomd ge- 
weest en het water uitgedampt is, blijft eene onvruchtbare 
klei achter, die bij zonnehitte steenachtig hard wordt, en 
zóó krimpt, dat de oppervlakte tot eenige duimen diep in 
DL. XXIX, aa 
