hed 
441 
een eensluidend stuk heeft overgelegd bij het, op last van 
hoogerhand, nu ruim drie maanden geleden door hem 
ingediend verslag, omtrent de te Willem [ en Banjoe-Biroe 
plaats gevondene aardbevingen, in den nacht van 16 op 
17 Julij 1865 en volgende weken. 
In dat stuk, waarvan mij inzage verleend werd, steunen, 
mijns erachtens, de hoofdredeneringen omtrent de vulka- 
nische werkingen, waaraan deze vallei van oudsher onder- 
hevig moet geweest zijn en nog voortdurend blijkt te 
wezen, maar al te zeer op enkele, als onomstootelijke 
waarheid voorgedragen volksoverleveringen, in verband met 
gewaagde veronderstellingen en gevolgtrekkingen. 
Van eene te duchten verzakking van den bodem, waar- 
op wij ons thans nog zoo stout bewegen, wordt als vrij 
zeker gewag gemgakt en aan de werken, die, niettegen- 
staande min of meer gevoelige waarschuwingen van moe- 
der natuur, en trots kleine kastijdigen voor het als het 
ware in den wind slaan van hare wenken — ja zelfs 
ongeacht bedreigingen van geologen, door de genie werden 
daargesteld, in de dalvlakte van Aimbarawa, — aan de 
werken te Willem 1 en Banjoe Biroe, — wordt niet onduidelijk 
een verzinken in den schoot der aarde voorspeld d, 
en toch had de schrijver kort te voren aangeteekend, »niet 
voornemens te zijn zich’ verder dan noodig in »steeds 
meer of minder gewaagde verondersteilingen te begeven” |! 
Ik vermeen in de onderhavige omstandigheden er op te 
moeten wijzen, hoe het gansche gebouw der zaakbetrek- 
kelijke redeneringen, voorkomende in het bedoeld verslag, 
op in meerdere of mindere mate losse gronden werd 
opgetrokken — hoe romantische volksoverleveringen tot 
staving van blijkbaar geliefkoosde veronderstellingen dienst- 
baar gemaakt werden, en hoe zeer vele der aangehaalde 
feiten inderdaad overtuiging missend zijn. 
Het schijnt mij toe, dat schrijver in 't algemeen nog al 
pessimistisch gestemd was en overigens: geneigdheid heeft 
gehad om wel wat scherp te kleuren. 
