91 
uit Pasamala-boomen (Liquidambar Altingiana Bl) 
bestaat, waarvan de stammen regtlijnig, als reusachti- 
ge zuilen zich verheffen, is het eenige overblijfsel van 
oorspronkelijk woud dat de reiziger langs dezen weg 
moet doortrekken. Mier zijn tot op de hoogte van 
4000 voeten waar de aardbeziëntuin gelegen is, al- 
le bosschen gekapt, ja ter zijde van dit gedeelte der 
berghelling, in de rigting van het noorden (van den 
pas over den Megamendoeng), zoomede verder zuid- 
waarts van hier zijn de bosschen tot op eene nog groo- 
tere hoogte, tot op nagenoeg 5000 voeten hoogte, uit= 
geroeid. De verwoesting die de bijl tusschen Tjibodas 
en den G. Megamendoeng, aan beide zijden der kloof 
van de Tji-Goentoel, heeft aangerigt, is verbazend 
groot. Ik bezocht deze streken kort vóór mijn vertrek 
naar Holland, het laatst in July 1848 en zag ze na 
mijne terugkomst uit Furopa weder in January 1856. 
In dezen tijd van 74 jaren is de woudgrens alhier 
4 tot 500 voeten hooger opwaarts verplaatst gewor- 
den, te verstaan in vertikale rigting welke in horizon- 
tale uitgestrektheid verscheidene palen beslaat. De heer- 
lijke bosschen zijn verdwenen en akkers met tabak voor 
inlandsch verbruik beplant, bedekken den voormali- 
gen woudbodem waarop duizende van boomstammen, 
deels verdord, deels vermolmd of half verbrand neer- 
geveld en in alle rigtingen uitgestrekt liggen. Andere 
duizenden, te dik om gekapt te kunnen worden, voor- 
al Rasamala’s, staan nog overeind en rijzen, als even 
_zoovele kokossale zuilen die van onderen 5 tot 7, ja 
eenigen 10 voeten dik zijn, 80 tot 100 voeten hoog lijn- 
regt opwaarts, maar — zij zijn verdord en met de Cis- 
sus-strengen en overige lianen, met al de varens, or- 
