94 
geplanten tabak en de vernieling der bosschen. De 
welriekende Aars dezer boomen toch overtreft de Ben- 
zoë aan fijnheid en aangename geur en verdient in eene 
hooge mate meer bekend gemaakt en in den handel te 
worden gebragt (men vergelijke omtrent deze in eenige 
streken Aandai geheeten hars mijn werk w Java” I. Bladz. 
458 en volg.). Maar, helaas! het gewestelijke bestuur 
schijnt niettegenstaande de strengste bevelen, niet bij 
magte te zijn, het uitroeijen dezer bosschen tegen te gaan. 
Het bovenste gedeelte van het kleine plantsoen Tji- 
bodas ligt ter hoogte van 4400 voeten boven de opper- 
vlakte der zee. Hier zijn 85 Cinchona Calisaya en 61 
onder den naam van C. ovata ingevoerde Kinaboomen 
geplant. Drie van de eerstgenoemde soort (Calisaya) 
heeft de heer Hasskarl, als reeds worteldragende boomen, 
regtstreeks uit Peru medegebragt, maar die thans niet 
grooter zijn en zelfs een schraler voorkomen hebben 
dan de overige. Men Calisaya is afkomstig van de 
parijsche plant, die wij in den aardbeziëntuin hebben 
ontmoet en waarvan zij als een stek afgesneden werd. 
Met uitzondering van deze vier, zijn alle andere hier 
staande Kinaboomen uit zaden opgekweekt, die van 
Peru over Holland naar Java gezonden en Kier ter plaatse 
aan den bodem toevertrouwd werden. Van vele dui- 
zenden zaden kiemden niet dan deze weinige, die wij 
nu als boompjes van minstens 5, hoogstens 12 voeten 
hoogte aanschouwen en die 2 jaren en 8 maanden oud 
zijn. Met het toezigt over deze Kinaboomen te 'Tjibo- 
das is de opziener van de tuinen te Tjipannas Pu. H. 
Hensen belast, die over drie vast aangestelde Javanen 
beschikt, welke te Tjibodas wonen. Behalve de kring- 
vormige heggen rondom elken Kinaboom afzonderlijk, 
