157 
sterk genoeg is om het fijne roet door de buizen en 
door de schoorsteen te jagen, dat voortdurend uit de 
schoorsteen een dikke wolk rook ontwijkt, ten zij een 
bijzonder goed geoefend stoker, door aanhoudende zorg 
voor zijn vuur, deze bezwaren geheel of gedeeltelijk 
weet te bestrijden. 
Daar nu, zoo als boven bleek, 4 van de som der nut- 
tige bestanddeelen uit de Borneo-kool als gas, of bij 
de verbranding als vlam ontwijkt, zoo zal dan ook, 
indien men van die vlam geen partij weet te trekken 
en haar in lange naauwe en koude buizen spoedig uit- 
bluscht, ongeveer 4 van de brandstof onverbruikt ver- 
loren gaan. 
Zoo lang hierin niet voorzien wordt zal bij de ver- 
bruikers de nederlandsch-indische kool altijd beneden 
de engelsche geacht en in het algemeen in waarde ge- 
drukt worden, en dit zal later eveneens het geval 
zijn met de kool van Banjoeirang, alhoewel de proef 
van Berthier bewijst, dat deze koolsoort in waarde 
of warmtegevend vermogen nagenoeg met de engelsche 
gelijk staat. 
Het eenvoudigste middel om alle klagten te doen 
ophouden, en de Borneo-kool op zijn’ waren prijs te 
leeren stellen, bestaat naar mijne meening daarin, dat 
men een deel gebruikt, voor datgene, waarvoor zij 
zoo bijzonder geschikt is, tot verlichting; en de daarbij 
overblijvende koaks, menge met de kool die dienen 
moet onder den stoomketel. Spoedig zal men door 
de ondervinding tot een mengsel komen dat ook bij 
engelsche. stookinrigting even goed als engelsche kool 
voldoet. 
Evenwel, ook bij het voorhanden zijn van enkele 
