286 
schraal en spichtig op, en eindigden met voor en na, 
genoegzaam alle uit te sterven. 
Maïs-zaad, alhier geplant, had hetzelfde lot. 
Ik deel deze mislukte proef hier opzettelijk mede, deels 
om aan te toonen, hoe spoedig een, overigens niet 
schrale grond, kan uitgeput worden, door herhaalde be- 
planting met hetzelfde gewas, — ja voor eene plant uit 
dezelfde nataurlijke familie, ongeschikt wordt, — deels ter 
overtuiging, dat zelfs de meest krachtige bemesting als- 
dan werkeloos is. 
Zal de kultuur van een bepaald gewas, eene bepaalde 
uitgestrektheid gronds, jaarlijks met voortdurend guns- 
tig gevolg, voortgezet worden, dan dient er minstens 
eene driedubbele ruimte van terrein beschikbaar te zijn, 
ook indien bemesting wordt aangewend. 
Is derhalve voor eene of andere onderneming, zoo veel 
grond op korten afstand niet te verkrijgen, dan eischt 
het belang van den eigenaar dat hij den omvang van 
zijn hoofdgewas verkleine, en dien van zijne bijkomen- 
de of wissel-produkten vergroote, indien hij niet in de 
treurige noodzakelijkheid is, de overige gronden braak 
te laten, — Het spreekt van zelf dat padi evenmin 
als mais, een geschikt wisselgewas is voor suikerriet. 
Vierde kultuurproef. 
te Bwtenzorg. 
Hiertoe werd eene sawabedding gebezigd, waarvan 
het gewas in het begin van 1855 was geoogst, die 
daarop eerst Sydney-mais had gehad, welker opbrengst 
matig was. Deze werd onmiddellijk gevolgd door Bui- 
tenzorgsch riet, dat er op den 2östen Oktober van dat 
jaar werd overgeplant van kweekbeddingen. Het wa- 
