18% 
per sec. welke snelheidsveranderingen niet worden verkregen door 
omschakelen, maar door het vervangen van de kamwielen. In fig. 4 
ziet men zulke kamwielen opgesteld vóór op de machine. 
Het gebruik van een gangwisselkast met de daaraan verbonden 
gewichtsvermeerdering werd hierdoor vermeden, terwijl er veel meer 
souplesse verkregen is bij het verhoogen of verlagen van de snel- 
heid. Dit verwisselen van de kamwielen gaat uiterst snel en brengt 
geen merkbare stagnatie in het werk. 
Bij ploegen door middel van het kabelsysteem kan men zich 
beter rekenschap geven van de moeilijkheden, die zich voordoen 
bij het ploegen en bij de trekkracht afzonderlijk dan bij de combi- 
natie van tractor en ploeg. De kabelmotoren bleken voldoende 
kracht te bezitten om op dezen zeer zwaren, vochtigen kleigrond 
den drie-scharen- of vier-schijvenploeg rustig te trekken, waardoor 
de aandacht bijna uitsluitend op den aard van het ploegwerk ge- 
vestigd bleef. 
Het bleek, dat werken met den scharenploeg groote moeilijkhe- 
den opleverde. Het zou bijzonder toe te juichen zijn, indien Ir. VAN 
Disk ertoe kon overgaan het verslag van zijn proefnemingen te pu- 
blieeeren, waarin systematisch de ondervonden bezwaren behandeld 
worden en de wijze, waarop deze werden ondervangen. Hier zal 
niet in bijzonderheden getreden worden, maar wij vermelden slechts, 
dat het zich vastwerken van den ploeg in te natten grond het 
grootste bezwaar bleek, welk gebrek volgens den Heer VAN Dik 
niet volkomen zal kunnen worden opgeheven. Nog willen we ver- 
melden, dat het bijzonder opviel welk een lange tijd werd ver- 
eischt om de scharen in deze zware, fijne klei slijpblank te maken, 
een voorwaarde, die absoluut noodig bleek om regelmatig en diep 
ploegwerk te verkrijgen. Toen de scharen voldoend gepolijst waren, 
bleef de grond ook minder hieraan kleven, zoodat minder tijd ver- 
loren ging aan het einde van iederen trek met het schoonmaken 
van den ploeg. 
Bij den schijvenploeg deed zich in het begin dezelfde moeilijk- 
heid voor, die men elders op Java ondervond, nl. dat de zware 
klei tusschen de schijven spoedig opstoppingen veroorzaakte. Echter 
werd na eenigen tijd van proefnemingen gevonden, dat dit opstop- 
pen slechts afhankelijk was van den stand der schrapers, zoodat het 
opstoppen geheel achterwege bleef, toen men deze bijna vlak tegen 
de schijven had aangelegd. Het werk als ploegwerk beschouwd, was 
echter van nog mindere kwaliteit dan dat bij het ploegen met den 
