238 
snel tot het midden nadert. 247 B daarentegen vertoont een in alle 
opzichten normaal verloop; alleen is het niveau der verschillen hooger 
dan bij 100 POJ; ze blijven in de buurt van 2%. 
Bij beide soorten is op een gegeven oogenblik het verschil tus- 
schen onder en midden gelijk aan dat van midden en top. 
In 1917 vinden wij voor Zwart Cheribon, EK 2 en 247 B op de 
sf. Gempolkrep de lijnen van Fig. 7. » 
EK 2 en Zwart Cheribon geven beelden van hetzelfde karakter; 
midden- en ondereinde zijn bijna gelijk geworden; de top nadert 
in beide gevallen regelmatig tot het middengedeelte en nadert dit 
ten slotte heel sterk. 247 B vertoont eenzelfde verloop der verschillen; 
de absolute waarde blijft echter veel grooter. Er is dus niveauver- 
schil, maar geen principieel verschil. 
Op Remboen met zijn geheel ander klimaat, waar bovendien de 
bemonstering lang doorgezet wordt, krijgt men geheel andere curven. 
Maar ook daar is een essentieel verschil tusschen 100 POJ en 247 B 
niet aanwezig, zooals blijkt uit Fig. 8. 
Deze in Fig. 8 afgebeelde lijnen van sf. Remboen in 1912 geven 
een volkomen gelijk verloop te zien; het verschil tusschen ondereinde | 
en midden blijft zoowel bij 100 POJ als bij 247 B vrijwel constant; | 
de top nadert in beide gevallen langzaam het middengedeelte. | 
Even goed zijn er gevallen te vinden, waarin 100 POJ een | 
zeer afwijkend type vertoont: 100 POJ op de sf. Remboen in 1915, 
afgebeeld in Fig. 9, kan b.v. moeilijk als een voorbeeld van mooie 
rijping, volgens de gewone nomenclatuur gelden, niettegenstaande 
zij tot de vroege en snelle rijpers behoort. 
Ten slotte nog een voorbeeld, hoe EK 2 zich in Djokja en Ban- 
joemas verschillend gedragen kan, en hoe 100 POJ onder bepaalde 
omstandigheden een ongunstige rijping kan vertoonen (zie Fig. 10.) 
Op de sf. Gondang Lipoero, een onderneming, die bekend staat 
voor het mooie langzame uitrijpen van verschillende rietsoorten, gaf 
EK 2 een zeer fraaie curve; op Poerwokerto, dat als echte Banjoe- 
mas-fabriek niet op een bijzonder mooi rendement kan bogen, zien 
we een zeer ongunstig beeld. De top ligt voortdurend dichter bij het 
midden dan het midden bij het ondereinde; van eenige nadering 
is niets te bespeuren. Maar 100 POJ vertoont op dezelfde onder- 
neming eveneens een zeer gebrekkige rijping; d.w.z. de top blijft 
ongeveer hetzelfde verschil opleveren met het midden, hoewel het 
riet grootendeels reeds 13 maanden oud is. | 
Hierbij eindig ik deze reeks voorbeelden. Het komt mij voor, 
