A4 
Een algemeen kenmerk van mozaïekziekten is ook, dat volwas- 
sen organen daarvoor niet vatbaar schijnen te zijn, maar dat men 
bij een plant, die begint ziek te worden, de verschijnselen slechts 
ziet optreden bij de jonge, zieh nog in ontwikkeling bevindende 
organen, terwijl de reeds volwassen organen de symptomen der 
ziekte niet meer vertoonen. 
Met het optreden van mozaïekziekten gaat steeds een vermin- 
dering in groeikracht gepaard; ook treden soms groeideformaties op, 
maar een ontijdig afsterven wordt daardoor niet teweeggebracht. 
Wel treden soms plaatselijke afstervingsverschijnselen bij de aan- 
getaste planten op. 
Het laatste is ook wel bij de gelestrepenziekte van het suiker- 
riet het geval, hetgeen mij, toen ik in 1909 in samenwerking met 
F. LeprBoer deze ziekte onderzocht en beschreef (39), nog niet 
bekend was. Latere waarnemingen hebben mij geleerd, dat, wanneer 
men strepenzieke bibits van 247 B of Zwart Cheribon uitplant, de 
daaruit ontsproten jonge planten vaak kleine, afstervende plekjes in 
de door strepenziekte teweeggebrachte, lichtere vlekken op de bla- 
deren vertoonen. Voor Zwart Cheribon werd dit trouwens reeds 
door KAMERLING (16) opgemerkt, terwijl Lyon (24) iets dergelijks 
beschreef voor de zaadrietsoorten Hawaii 27, H. 207 en H. 296. Bij 
deze rietsoorten zou dit afsterven zich ook bij oudere planten voor- 
doen, en wel in zoo sterke mate, dat dientengevolge de oudere 
bladeren bepaalde herfstkleuren zouden gaan vertoonen. 
Ook komen bij zwaar strepenzieke planten afstervingsverschijn- 
selen op de stengelleden voor. Pleksgewijs kleuren zich hier soms 
de opperhuid en de daaronder gelegen cellagen bruin en sterven 
af. Deze afstervende weefsels scheuren daarbij dan wel in en men 
verkrijgt min of meer diepe barsten met bruin gekleurde wanden. 
Ik vond deze bruine vlekken en barsten bij de stengels van Zwart 
Cheribon, Wit Preanger, Loethers, 247 B en Lahaina, uit strepen- 
zieke stekken ontsproten en onder niet zeer gunstige omstandighe- 
den opgroeiende. Zij doen vaak sterk denken aan de bij vele riet- 
soorten normaal optredende, zoogenaamde kurkvlekken, kurkbarstjes 
en groeibarsten, ja, zijn soms met het bloote oog moeilijk daarvan 
te onderscheiden. Bruine vlekken en barsten treden echter tenge- 
volge van strepenziekte bij rietsoorten op, die normaal geen kurk- 
vlekken of barsten vertoonen en microscopisch is wel uit te maken, 
waarmee men te doen heeft. Het zou mij echter te ver voeren, hier 
op deze kwestie nader in te gaan, ik meen dit in een bericht over 
